Linh mục là người biết cảm thông

Một linh mục tốt phải biết cách để cảm thông và gắn bó với cuộc sống của đàn chiên. Thiên Chúa tha thứ cho chúng ta như một người cha, chứ không phải như quan tòa. Đây là những lời của Đức Giáo hoàng Phanxicô trong bài giảng thánh lễ ban sáng ngày thứ sáu, 30-10, tại Nguyện đường Nhà trọ Thánh Marta.

Linh mục là người biết cảm thông 

Đức Phanxicô tập trung vào lòng cảm thương Thiên Chúa dành cho mỗi một người chúng ta và cho toàn thể nhân loại, và Ngài đã gởi Con của mình đến để ‘chữa lành, tái sinh và đổi mới’ nhân loại.

‘Trong chuyện người con hoang đàng mà ai cũng biết, có một điểm đáng chú ý là, khi người cha, hình tượng của Thiên Chúa tha thứ, thấy con trai mình về thì lòng ông thấy cảm thương. Lòng cảm thương của Thiên Chúa không phải là cảm giác thương hại, không có chút gì giống thế.

Tôi có thể thương hại cho một chú chó đang chết, nhưng lòng cảm thương của Thiên Chúa thì khác, là ‘cảm thông với vấn đề của người khác, cảm thông với tình trạng của người đó.

Nghĩ gì về việc làm của Đức Phanxicô?

Theo tôi, tầm mến mộ của dân chúng đối với Đức Phanxicô trước hết được giải thích bằng quyết tâm cải cách Giáo hội công giáo của ngài, quyết tâm này có hai mục đích: để thích ứng hơn với xã hội đương thời và để gần với tinh thần Phúc Âm.

Pierre Lance

Vấn đề là, lúc nào cũng có và sẽ mãi mãi có, một nghịch lý căn bản giữa Phúc Âm và xã hội loài người, nếu không muốn nói giữa Phúc Âm và Sự Sống. Vì Sự Sống, như chúng ta biết, nó mang trước hết một tính cách tàn nhẫn không thương xót. Mục đích của mọi nền văn minh là xoa dịu tính cách tàn nhẫn này, được chừng nào hay chừng đó, tránh hết sức tấn công vào gốc rễ của nó.

Còn với ai tin có một ông trời công chính và tốt đã tạo dựng thế giới thì họ không được quên, nếu điều đó là đúng, có nghĩa là ông trời cũng tạo ra cái chúng ta gọi là “dây chuyền thức ăn”, dây chuyền này được quản lý bởi luật “thần thánh” đơn giản theo lời thánh kinh: mọi người nuôi nhau ăn!

Luật thú tính khủng khiếp này cai quản thế giới ngay từ thuở tạo thiên lập địa, rồi con người cố gắng làm dịu nó, cố gắng này còn có trước khi Phúc Âm xuất hiện. Vào thời đế quốc La Mã, mục đích của Giêsu thành Galilê cũng chỉ muốn đem một chút dịu dàng vào thế giới nguyên thô, mục đích này bị thất bại đẫm máu (chúng ta nên nhớ, thời đó đóng đinh là chuyện tàn ác bình thường: sau khi Spartacus bị thất bại, 70 năm trước câu chuyện ở đồi Gôngôta, có 7.000 nô lệ phản kháng bị đóng đinh ở Appia).

Trừ quỷ: «Xin quên các phim ảnh vì tình trạng bình thường có thể còn đáng lo hơn»

r.aleteia.org, Miriam Diez Bosch, 2015-10-27

Minh chứng của linh mục Gallego, nhà trừ quỷ chính thức của địa phận Barcelone

Linh mục Juan José Gallego, nhà trừ quỷ của địa phận Barcelone nhận định và tận tụy đảm nhận trách vụ giữa lắng nghe, chẩn đoán, cầu nguyện và trừ quỷ. Ngài tóm tắt nguyên tắc của mình như sau: «Các biểu hiệu của thần dữ thì rất nhiều. Xin quên các phim ảnh kiểu «Nhà trừ quỷ» vì tình trạng bình thường có thể còn đáng lo hơn. Thần dữ không biểu hiện như kiểu trong phim nhưng qua các tác hại của nó. Những người đau khổ họ xa Chúa, và đó là công việc của thần dữ».

Linh mục Juan José Gallego, nhà trừ quỷ của địa phận Barcelone

Aleteia: Những vụ bị quỷ ám có nhiều như người ta nghĩ không?

Linh mục Gallego: Có, nhưng nó chỉ chiếm 10% trong các vụ trừ quỷ, phần còn lại là bị ảnh hưởng của thần dữ.

«Giáo hội phải cổ động cho một sự hiển linh đích thực của gia đình»

aleteia.org, 2015-10-21

Đức hồng y Robert Sarah, nhà hiền triết giữa các nhà hiền triết, ngay từ ngày đầu, nhân vật số 4 của Vatican đã cảnh báo thượng hội đồng.

Ngày 10 tháng 10 vừa qua, sau cuộc họp của Hội đồng Giám mục Phi châu, Aleteia đã có buổi phỏng vấn với Đức hồng y Robert Sarah, ngài cho biết ngài lo lắng nhiều cho thượng hội đồng, ngài đặt hết lòng tin tưởng của mình vào Đức Chúa Thánh Thần để Thần Khí dẫn đưa thượng hội đồng về đến bến. Hồng y cũng nhắc các tín hữu nhớ cầu nguyện cho các nghị phụ.

Từ những ngày đầu, Hồng y bộ trưởng Bộ Phụng tự và Kỷ luật đã biện hộ để tái khám phá nét đẹp của đời sống gia đình Kitô giáo, ngài xin Đức Thánh Cha «đưa ra các sự thật và các định hướng cho toàn thế giới». Nhấn mạnh trong bài diễn văn rất cứng rắn về hai nguy cơ không chờ đang bao phủ hành tinh chúng ta: «Nạn tôn thờ tự do ở Phương Tây và nạn cực đoan của Hồi giáo ở Phương Đông», hai ý thức hệ xâu xé nhân loại ở hai thái cực – một bên là «vô thần không tôn giáo» ở Phương Tây, một bên là «tôn giáo cuồng tín» ở Phương Đông –, hồng y người Guinê xin Giáo hội «đề xướng một sự hiển linh đích thực cho gia đình». Và, «cơn khủng hoảng hôn nhân chính yếu cũng là cơn khủng hoảng về Chúa, và cũng là cơn khủng hoảng của đức tin», ngài nhắc lại.

Sau đây là một vài trích đoạn trong bài tham luận của Hồng y Robert Sarah:

«Trọng kính Đức Thánh Cha, các nghị phụ, các tham dự viên, tôi xin nêu ra ba suy nghĩ sau:

Có nhiều minh bạch và tôn trọng hỗ tương nhau hơn    

Với lòng chân thành, tôi khẳng định trong lần họp thượng hội đồng năm ngoái, trên những vấn đề khác nhau, đã có khuynh hướng nhượng bộ theo tinh thần thế tục và cá nhân chủ nghĩa của Phương Tây. (…) Vì thế, mong ước đầu tiên của tôi là có được tự do, minh bạch và khách quan nhiều hơn nữa trong việc làm của chúng ta.

Nhận định về lịch sử và về các tư tưởng

Ước mong thứ nhì của tôi là thượng hội đồng vinh danh sứ mệnh lịch sử của mình và không chỉ chú tâm giải quyết một vài vấn đề mục vụ (như việc rước lễ của những người ly dị tái hôn), nhưng là giúp Đức Thánh Cha nêu rõ hơn các sự thật và các định hướng cho toàn thế giới.

Từ Thượng Hội đồng năm 1980, đã có những thách thức mới. Một nhận định về mặt thần học giúp chúng ta thấy hai nguy cơ không chờ bao phủ trên thời đại chúng ta, hiểm họa ở hai thái cực: một mặt là nạn thờ tự do ở Phương Tây, mặt kia là chủ trương cực đoan của Hồi giáo, vô thần không tôn giáo chống với cuồng tín tôn giáo. Hai hình thức cực đoan là hai đe dọa lớn nhất chống lại gia đình: sự tan rã có tính chủ quan ở thế giới thế tục hóa của Phương Tây, nơi thể thức ly dị dễ dàng và nhanh chóng, nơi có các phối hợp đồng tính, tình trạng trợ tử, vv.. Mặt khác là tình trạng gia đình-giả của ý thức hệ Hồi giáo, sự hợp pháp hóa nạn đa thê của họ, nô lệ hóa đàn bà, nô lệ tình dục, hôn nhân cưỡng bức với các em bé gái, vv. (…)

Hai khuynh hướng này đều (…) hủy hoại gia đình, xã hội và Giáo hội, tạo ra bạo lực không chấp nhận được và tạo ra nạn sợ Kitô giáo. (…)

Dấu chỉ thời đại

Giảng trong thánh lễ sáng hôm nay (23-10) tại nhà nguyện thánh Marta, Đức Thánh Cha Phanxicô chia sẻ: “Thời đại đổi thay, mỗi Kitô hữu cũng phải không ngừng đổi mới. Điều này mời gọi mỗi người chúng ta – với một sự tự do và khồng hề sợ hãi – hãy vượt thoái khỏi một thứ chủ nghĩa an tâm (cho rằng chỉ cần làm theo những gì luật dạy là đủ) và một định kiến (chỉ biết kiên vững tin tưởng vào Đức Giêsu và chân lý của Tin Mừng), để biết uyển chuyển không ngừng mà nhận xét những dấu chỉ của thời đại.

Dấu chỉ thời đại Đức GH Phanxicô giảng sáng 23-10-2015

Đức Thánh Cha bắt đầu bài giảng với những suy tư về các bài đọc, đặc biệt là bài trích thư Rôma. Đức Thánh Cha nói: “Thánh Phao-lô đã rao giảng cách rất hùng hồn rằng chúng ta đã được nhận lãnh ân sủng của sự tự do nơi Đức Giêsu. Đó là ân sủng được giải thoát khỏi tội lỗi, được tự do, được trở nên con cái của Thiên Chúa như Đức Giêsu. Chính ân sủng của sự tự do này khiến chúng ta có thể thân thưa với Thiên Chúa: ‘Cha ơi!’ Vì có tự do nên chúng ta phải mở lòng ra trước quyền năng của Thánh Thần và phải thấu hiểu những gì đang xảy ra trong nội tâm cũng như xung quanh bên ngoài chúng ta.

“Tham lam là một hình thức tôn thờ ngẫu tượng".

“Tham lam là một hình thức tôn thờ ngẫu tượng. Nó làm suy giảm khả năng chia sẻ và trao ban của con người với tha nhân. Đức Giêsu không kết án sự giàu có nhưng nếu quá gắn bó với của cải sẽ gây ra những chia rẽ trong gia đình và là nguyên nhân làm phát sinh chiến tranh.” Mối liên hệ phức tạp này giữa con người và của cải chính điều mà Đức Thánh Cha Phanxicô muốn truyền tải tới mọi người đang hiện diện trong thánh lễ ngày 19-10, tại nhà nguyện thánh Marta.

Ngày 19-10-2015

Khi suy niệm về những bài đọc trong thánh lễ, Đức Thánh Cha nói: “Việc quá gắn bó với sự giàu sang, tiền của cũng giống như thờ ngẫu tượng. Không ai có thể làm tôi hai chủ. Hoặc là phục vụ Thiên Chúa hoặc là làm tôi tớ cho tiền của. Chúng ta cần biết rằng Chúa Giêsu không hề lên án của cải chỉ vì của cải. Nhưng Ngài khuyến cáo chúng ta trước thái độ đặt sự an toàn của bản thân vào tiền của và biến tôn giáo thành một thứ ‘công ty bảo hiểm’. Tức là, một mặt ta chỉ lo tìm kiếm tiền bạc để bảo đảm an toàn cho cuộc sống, nhưng mặt khác ta chạy đến với tôn giáo để khỏi phải sa hỏa ngục. Điều này là không thể được.

Đức Phanxicô biện hộ cho bà Evà chống lại ông Adong

Romane Lafore trong ấn bản tiếng Ý của Huffington Post

Vatican- Đức Phanxicô biện hộ cho Evà để chống lại Adong: “Có người đàn bà cám dỗ sao? Đó là một tư tưởng tổn thương!”

 Đức Phanxicô biện hộ cho bà Evà chống lại ông Adong

Đôi khi chỉ cần vài chữ từ miệng của một người có uy tín là đủ để giải thích rõ một thành kiến có từ nhiều thế kỷ. Chính xác điều này trong bài diễn văn gần đây của Đức Phanxicô nói về ông Adong và bà Eva: “Có người đàn bà cám dỗ sao? Đó là một tư tưởng tổn thương!” Một câu nhỏ đơn giản hủy được cả một cơ cấu văn hóa, theo đó người đàn bà là công cụ của quỷ, một sinh vật nguy hiểm phải coi chừng, thậm chí còn bị thẳng thừng xem là thù địch.

Nhật báo Il Corriere della Sera cho biết, hôm qua bà Lucetta Scaraffia điều hợp viên chuyên mục Phụ nữ trong Giáo hội của báo Osservatore romano nhận xét, “mẫu mã thế tục của người đàn bà cám dỗ” đã thành công lớn trong Giáo hội, mẫu mã này đã bị Đức Giáo hoàng phá tan.

Sách – Đức Phanxicô, chuyện kể cho trẻ con nghe

Đức Phanxicô, chuyện kể cho trẻ con nghe

Tác giả: Marlyn Evangelina Monge, FSP và Jaymie Stuart Wolfe

Minh họa: Diana Kizlauskas

Lời nói đầu: Hồng y O’Malley

Nhà xuất bản: Pierre Téqui, Paris, editionstequi.com

Sách – Đức Phanxicô, chuyện kể cho trẻ con nghe

1

Lời nói đầu

Cha sẽ kể cho các con nghe câu chuyện của một người bạn của cha, đó là giáo hoàng Phanxicô. Cách đây vài năm trước khi ngài làm giáo hoàng, cha có dịp đi Argentina ở Châu Mỹ La Tinh. Hồng y Jorge Mario Bergoglio mời cha đến thăm ngài. Buổi gặp gỡ của hai cha thật vui và thật nhiều tiếng cười. Hiện nay cha vẫn còn giữ nhiều kỷ niệm vui với ngài. Hồng y Bergoglio là một người bạn tốt – ngài tặng cha một món quà: một đĩa nhạc hát lễ truyền thống Argentina.

Bây giờ Đức Phanxicô là một món quà cho tất cả chúng ta. Ngài ngài hướng dẫn chúng ta làm sao để sống với Phúc Âm trong đời sống chúng ta. Đức Phanxicô đơn sơ và rất thiện cảm, ngài yêu mến trẻ em. Cha thân mời các con tìm hiểu thêm về Đức Thánh Cha của chúng ta.

Trong quyển sách các con sắp đọc, các con sẽ thấy nhiều giai đoạn lý thú trong cuộc đời của Đức Phanxicô. Các con sẽ thấy ngài lúc còn nhỏ, lúc tuổi vị thành niên. Các con cũng sẽ thấy cách ngài đi theo chương trình hoạch định của Chúa đã chuẩn bị cho ngài, từ khi ngài còn là chủng sinh Dòng Tên đến khi ngài làm linh mục, giám mục và cuối cùng là hồng y. Và các con cũng sẽ biết ngài trở thành Đức Thánh Cha như thế nào.

Thiên Chúa luôn luôn lắng nghe lời cầu nguyện của trẻ con. Cha mong là các con sẽ không quên cầu nguyện cho Đức Phanxicô, xin Chúa chúc lành và nâng đỡ ngài để ngài phục vụ chúng ta.

Hồng y Sean Patrick O’Malley. OFM Cap.

Địa phận Boston

2

Bước khởi đầu mới

Đứng chờ trong ngôi nhà thờ nhỏ, mặc bộ đồ đẹp nhất, chàng trai trẻ Mario Bergoglio chờ vị hôn thê xinh đẹp của mình. Và chàng nhớ lại tất cả các chuyện đã xảy ra trong những năm vừa qua.

Chàng mới 24 tuổi khi cha mẹ chàng, ông Giovanni và bà Rosa cùng với chàng rời miền Bắc nước Ý. Họ mong có một cuộc sống tốt đẹp hơn. Cha của chàng làm ở sở hỏa xa nhưng không đủ nuôi sống gia đình. Họ quyết định bán nhà và qua Argentina, nơi các anh em của Giovanni đã ở đó, họ qua Châu Mỹ La Tinh vì ở đây người dân nói tiếng Tây Ban Nha.

Họ rất vui khi gặp lại các người di dân Ý đã đến Argentina trước đây. Thật là thay đổi! Ở nhà họ nói tiếng Ý với nhau, nhưng ra ngoài, họ nói tiếng tây Ban Nha. Phong tục tập quán cũng khác nhau, âm nhạc và các điệu nhảy cũng khác luôn. Các mùa trong năm cũng lộn ngược! Họ phải học bao nhiêu là chuyện mới, lại phải học cho nhanh thì thật là cả một thử thách: họ phải kiên nhẫn và cố gắng rất nhiều. Nhưng họ được Chúa giúp đỡ. Mario tiếp tục nhớ lại các kỷ niệm của mình, nụ cười rạng sáng trên khuôn mặt: một năm trước đây, một biến cố đã làm thay đổi cuộc đời của chàng. Chàng đi lễ ở nhà thờ Thánh An Tôn. Chàng gặp một cô gái duyên dáng xinh đẹp: cô Regina Maria Sivori, gia đình cô cũng đến từ Ý. Họ thương nhau ngay!

Và hôm nay, ngày 12 tháng 12 năm 1935, Mario tươi vui chờ Régina ở chân bàn thờ. Nàng sẽ đi lên ở lối đi chính giữa nhà thờ, mặc áo trắng xinh đẹp, đầu đội khăn trắng.

Hai vợ chồng trẻ về sống ở khu phố Flores ở Buenos Aires. Căn nhà của họ đơn sơ. Sân nhà có một cây bưởi và một cây chanh. Mỗi ngày họ đều cám ơn Chúa đã cho họ gặp nhau và sống với nhau.

3

Căn nhà của ông bà nội

Một thời gian ngắn sau, hai vợ chồng chờ đứa con đầu lòng ra đời. Jorge sinh ngày 17 tháng 12 năm 1936. Cha mẹ đặt tên ở nhà cho em bé là “Jorgito, bé Jorge”. Một năm sau, Jorge có em tên là Oscar. Bây giờ Jorgito là anh cả!

Bà nội Rosa đề nghị với con dâu của mình:

– Mẹ rành việc săn sóc em bé. Mẹ rất vui khi mỗi buổi sáng mẹ được qua đón bé Jorgito, mẹ đem về nhà giữ rồi chiều mẹ đem qua cho con.

Jorgito sung sướng được ở với ông bà nội. Ông bà nói tiếng Ý với cháu. Jorgito lớn lên nói được hai thứ tiếng: Tây Ban Nha và Ý.

Sống với ông bà nội, bé Jorgito vừa chơì vừa học đọc. Bà nội Rosa lo cho Jorgito ăn sáng ngon lành. Ông bà dạy cho em cầu nguyện, kể cho em nghe hạnh các thánh. Rồi buổi chiều đem em về nhà.

Nhà của em không có gì đặc biệt: căn nhà đơn sơ có hai cây ăn trái. Nhưng tình yêu và đức tin đã làm căn nhà này thành tuyệt vời cho trẻ con.

4

Những ngày tháng hạnh phúc

Jorge lớn nhanh và đi học ở trường Lòng Thương Xót của các nữ tu Dòng Đức Bà Thương Xót.

Một trong những chuyện em bé Jorge say sưa làm là sưu tầm tem. Jorge thích chơi với em mình là Oscar và các bạn khác ở trường. Jorge rất năng động! Nữ tu Dolorès, một trong các cô giáo của em, cười đau bụng mỗi lần thấy Jorge “học” cửu chương; vừa nhảy vừa cười, em vừa chạy lên chạy xuống cầu thang vừa hét to: nhảy một cái, “Hai lần một là hai!”, nhảy một cái, “Hai lần hai là bốn”, nhảy một cái, “Hai lần ba là sáu!” Em nhảy không biết mệt!

Xơ Dolorès chuẩn bị cho em rước lễ vỡ lòng cùng với em Oscar và các bạn khác. Em học để hiểu ý nghĩa của thánh lễ. Xơ Dolorès giải thích cho các em lời của linh mục nói trong thánh lễ.

Thiên Chúa biến bánh thành thân xác thật của Chúa Giêsu, biến rượu thành máu thánh thật của Chúa Giêsu. Xơ cũng dạy cho các em Mười Điều Răn và nhiều chuyện khác để giúp các em phân biệt được tốt xấu.

Xơ nói với các em:

– Cầu nguyện là cách tốt nhất chúng ta có thể làm. Khi chúng con cần quyết định một việc gì, chúng con cầu nguyện với Chúa. Và chúng con đừng quên xin Đức Mẹ giúp chúng con luôn ở bên cạnh Chúa Giêsu, con của Đức Mẹ.

Jorge sốt ruột chờ! Mỗi ngày em cầu nguyện xin Chúa cho em mở rộng tâm hồn để đón nhận Chúa Giêsu. Em quý mến Đức Mẹ và em hay đọc Kinh Kính Mừng để xin Đức Mẹ giúp đỡ cho em được tốt đẹp luôn mãi. Và rồi ngày em mong đợi đã đến. Jorge quỳ ở bàn quỳ để rước lễ, Oscar quỳ bên cạnh. Linh mục đến đưa bánh thánh cho em và đọc:

– Đây là Mình Thánh Chúa Kitô.

Jorge tôn kính trả lời: – Amen.

Jorge không thể nín cười: em đã nhận Chúa Giêsu và tâm hồn em nhảy vui như bước chân em nhảy trên cầu thang!

5

Phục vụ

Như rất nhiều người Argentina, Jorge mê đá banh. Nhưng em thích chơi bóng chuyền với cha mình và các bạn. Em cũng chơi bài với cha mẹ. Chiều thứ bảy, em nghe nhạc opéra, một loại nhạc cổ điển, với mẹ và các em mình. Nhưng em có ít thì giờ để chơi: lúc nào em cũng có bài tập để làm và làm các việc nhà giúp mẹ.

Lên 12 tuổi, Jorge là anh cả của năm người em. Nhưng sau khi sinh người em út, mẹ em bị liệt từ lưng đến chân. Mẹ không còn làm việc nhà được. Người cha nói với các con: “Các con, tất cả chúng ta phải làm việc nhiều hơn để giúp mẹ. Jorge, con là anh cả, con phải làm gương cho các em.”

Và thế là suốt ngày bà Bergoglio làm hết sức mình để lo cho bữa ăn gia đình: bà rửa rau, cắt rau, cắt thịt, gom các gia vị cần thiết. Rồi bà ở trong bếp chờ Jorge và hai em đi học về. Ba cậu con trai nghe mẹ chỉ dẫn và nấu tiếp bữa ăn. Jorge lo chuyện nấu nướng. Và em rất thích! Tất cả đều mong ngày mẹ lành bệnh. May thay những lúc ở trong bếp nấu ăn là những lúc rất vui. Và đó cũng là dịp để mấy anh em học nấu ăn luôn.

6

Làm việc

Với thời gian, sức khỏe của bà Bergoglio khá hơn. Ông Bergoglio nghĩ rằng người con cả bây giờ đã 13 tuổi không nên làm việc nhà nữa:

– Jorge, con cũng khá lớn rồi, con nên tìm một việc làm bán thời gian. Vừa đi học, vừa đi làm, con sẽ học được rất nhiều. Không phải vì tiền mà ông Bergoglio đề nghị với con mình như vậy, nhưng chính yếu là để con mình học được giá trị và phẩm cách của lao động. – Cha nghĩ cha có thể kiếm cho con một việc trong xưởng làm bít tất. Con sẽ không làm kế toán như cha! Ngày làm việc và học của Jorge đầy ắp! Sáng làm việc từ 7 giờ sáng đến 1 giờ trưa. Ăn trưa xong, Jorge đi học đến 8 giờ tối. Nếu Jorge làm xong bài sớm thì em đi gặp bạn để chơi. Dù với lịch học và làm như vậy, Jorge hiểu là trong cuộc sống, luôn luôn mình có thể tìm một chỗ cho những chuyện quan trọng.

Trong hai năm đầu tiên làm ở xưởng, công việc của Jorge là dọn dẹp và chùi rửa dụng cụ. Sau đó Jorge được giao các công việc về quản trị.

Rồi khi là sinh viên phân khoa hóa học, Jorge ngừng làm việc ở xưởng bít tất, anh làm ở phòng thí nghiệm để thực hành các điều đã học trong sách vở. Một ngày nọ, bà giáo thấy anh làm quá nhanh công việc được giao phó.

– Jorge, bà hỏi, anh có kiểm lại các thử nghiệm hóa học không?

– Dạ không ạ, anh bối rối trả lời. Nhưng con không hiểu tại sao mình phải phân tích lại các mẫu này khi con biết kết quả sẽ giống nhau cho tất cả các thử nghiệm con làm hôm nay.

Bà ngưng anh lại:

– Jorge, anh phải làm hết mình công việc của mình. Phải hãnh diện với tất cả những gì mình đã làm, dù là chuyện nhỏ nhất.

Sau khi nói chuyện, lần này, Jorge bắt đầu lại và làm tất cả các thử nghiệm cho mỗi mẫu. Công việc mang đến cho anh nhiều điều lợi ích hơn cả tiền bạc và cho anh cảm nhận mình tốt trong tất cả những gì mình làm.

7

Một khám phá bất ngờ

“Đây sẽ là một ngày vui tưng bừng!”, Jorge nghĩ như vậy khi đi ra khỏi nhà. Mặt trời chiếu sáng, một cơn gió nhẹ nóng ấm dễ chịu thổi qua. Jorge 17 tuổi và ngày 21 tháng 9 hôm nay là ngày lễ Sinh Viên, anh không có lớp. Anh dự định đi nghỉ hè với các bạn: đi dã ngoại, đi đá banh, cũng có thể đi nhảy buổi tối! Vì Jorge rất mê nhảy điệu milonga với các cô bạn, milongalà một điệu nhảy truyền thống của nước Argentina, gần giống điệu nhảy tango. “Đúng, đây sẽ là một ngày vui tưng bừng!”

Trên đường ra bến ga, Jorge vào nhà thờ Thánh Giuse cầu nguyện: thường thường, anh thích bắt đầu ngày của mình một cách nhẹ nhàng, cùng với Chúa Giêsu. Và hôm nay anh có thì giờ trước khi đi gặp bạn.

Tia nắng mặt trời chiếu rạng rỡ trên các tấm kiếng huy hoàng của nhà thờ vẽ trên mặt đất các hình ảnh rực sáng và nhiều màu sắc. Jorge cám ơn Chúa cho ngày hôm nay. Lúc đó anh thấy có một linh mục đang ngồi trong nhà thờ, anh không biết linh mục này. Họ bắt đầu nói chuyện. Cha Duarte nói về Chúa và về cuộc sống. Jorge xúc động và xin cha giải tội.

Sau khi xưng tội, Jorge ở lại với linh mục. Anh cảm nhận Chúa đang cho anh một món quả tuyệt đẹp, lấp đầy tâm hồn anh bằng một niềm vui vô biên và anh có tâm trạng bình an sâu thẳm. “Tôi muốn… không… tôi phải… trở thành linh mục.” Một điều anh chưa bao giờ nghĩ trước đây. Nhưng hôm nay, anh cảm nhận trong tận đáy sâu lòng mình tiếng gọi của Chúa, tiếng gọi này thúc anh đi phục vụ người khác giống như cha Duarte vừa làm cho anh. Rời nhà thờ, anh không đi gặp bạn, anh về nhà để suy gẩm những gì anh vừa khám phá: ơn gọi cho cuộc đời của anh!

8

Một quyết định quan trọng

Jorge tiếp tục vừa học vừa đi làm ở phòng thí nghiệm. Anh cầu nguyện và chờ: anh muốn tin chắc mình được Chúa gọi để trở thành linh mục. Với thời gian, niềm xác quyết này được khẳng định. Khi đó anh nói với cha mình về ơn gọi này:

– Con muốn trở thành linh mục. Đó là tiếng gọi mà tâm hồn con chờ lâu nay. Con thật sự đã không biết!

Ông Bergoglio rất hạnh phúc, ông chỉ hỏi quyết định của con đã chắc chưa.

Còn về phần mẹ của anh, đối với bà đức tin rất quan trọng nhưng bà lại không vui khi biết dự định của con.

– Jorge ạ, mẹ chưa muốn con vào chủng viện bây giờ. Mẹ nghĩ con phải chờ. Con quyết định quá nhanh.

Trong nhiều năm, bà khó chấp nhận lựa chọn này của con.

Về phần mình, bà nội Rosa lại phản ứng hoàn toàn khác:

– Nếu Chúa gọi con thì con cứ đi. Nhưng con nhớ một điều: nếu con thay đổi ý kiến thì cánh cửa nhà này luôn mở rộng với con. Sẽ không có ai giận con! Được nhẹ lòng. Bây giờ Jorge cảm thấy mình được tự do để đáp trả tiếng gọi này của Chúa.

19 tuổi, Jorge vào chủng viện của địa phận để học và để cầu nguyện. Ba năm sau, Jorge bị bệnh nặng, phải vào bệnh viện, Anh bị sốt cao và thở không được. Một lá phổi của anh bị nhiễm trùng, bác sĩ phải giải phẫu cắt một lá phổi! Mẹ của anh lo lắng ở bên cạnh anh. Cả nhà và bạn bè mong cho anh chóng lành bệnh. Xơ Dolorès, người trước đây chuẩn bị cho anh rước lễ vỡ lòng vào thăm anh, xơ nói với anh:

– Em noi gương Chúa Kitô và chia sẻ nỗi đau của Ngài trên thập giá. Những lời này đã mang lại cho anh sức mạnh và lòng can đảm.

9

Vào Dòng Tên

Sau thời gian dưỡng bệnh, Jorge quyết định đổi chủng viện. Anh vào Dòng Tên, một Cộng đoàn Chúa Giêsu được thánh Inhaxiô sáng lập năm 1534. Các tu sĩ Dòng Tên học cao và uyên bác: họ là những nhà khoa học, bác sĩ, giáo sư và còn làm cả quan tòa. Anh rất ấn tượng về tính cách dấn thân cho Giáo hội và công việc truyền giáo của Dòng. Ý tưởng “lính của Chúa” là ý tưởng đã lôi cuốn anh.

Cha giáo của các chủng sinh lưu ý anh:

– Cần phải rất nhiều thời gian. Vai trò của cha là dạy cho con sống như một tu sĩ Dòng Tên. Và con phải học cả chục năm trước khi trở thành linh mục!

– Vậy thì xin cha cho con bắt đầu ngay! Jorge trả lời cha, anh sốt ruột và chắc chắn là mình sẽ đi theo Chúa.

Ở đây anh học và cầu nguyện nhiều hơn! Dần dần Jorge quen với lối sống của các tu sĩ Dòng Tên. Năm 1960, lúc anh 24 tuổi, anh khấn các lời khấn đầu tiên. Đồ đệ của thánh Inhaxiô, anh khấn sống trong cộng đoàn, phục vụ Giáo hội và đi ra với thế giới bên ngoài. Là tu sĩ Dòng Tên, anh cam kết không đi tìm quyền lực và quyền uy.

Nhiều năm trôi qua trước khi Jorge được làm linh mục và còn thêm nhiều năm nữa Jorge mới khấn trọn đời. Trong thời gian chuẩn bị, Jorge học xong và ra đi dạy. Jorge đào sâu tình thân của mình với Chúa Giêsu nhờ cầu nguyện và nhờ các Bài tập Linh thao của thánh Inhaxiô. 

10

Linh mục trọn đời

Jorge sắp được 33 tuổi. Anh sắp làm linh mục. Sau nhiều năm học hành, ngày chịu chức sắp đến! Anh cần tìm một nơi yên tĩnh và thinh lặng. Anh vào nhà nguyện, suy nghĩ về đời mình và viết trong nhật ký của mình những gì Chúa cho mình để mình tin và mình chấp nhận.

“Tôi tin là Chúa đã yêu tôi suốt cuộc đời tôi. Và đặc biệt hơn nữa là vào ngày mùa xuân này, ngày 21-9 khi Chúa mời gọi tôi qua lời của cha Duarte để tôi đi theo Chúa và làm linh mục… Tôi tin mọi người đều tốt và tôi phải thương họ mà không sợ hãi… Tôi tin Mẹ Maria, Mẹ của tôi, Mẹ sẽ không bao giờ bỏ tôi.” Và Jorge tiếp tục viết và viết… Tổng cộng mười ba lời chứng cho đức tin. Anh ký tên mình dưới tờ giấy, gấp lại và để trong quyển kinh nhật tụng của anh: anh không bao giờ quên cách Chúa đã gọi anh sống theo Ngài như thế nào.

Và ngày trọng đại đến! Ngày 13 tháng 12 năm 1969, Jorge được thụ phong linh mục khi mình 33 tuổi. Tổng giám mục Ramôn José Castellano đặt tay lên đầu anh:

– Con là linh mục trọn đời…

Câu này vang lên trong tâm hồn Jorge và chính ngài, ngài cũng cầu nguyện: “Con cám ơn Chúa Giêsu! Maria, Mẹ của con, xin Mẹ giúp đỡ con. Xin mẹ giúp đỡ con để con trở thành linh mục và để con luôn luôn là linh mục đầy lòng tin, yêu thương tất cả mọi người Chúa gởi đến cho con.” Jorge hãnh diện đứng lên, gương mặt tỏa sáng: từ nay cha là linh mục Jorge Bergoglio, mãi mãi là linh mục! Một thời gian ngắn sau, ngài làm cha phụ trách nhà tập. Nhiệm vụ của cha là giúp các người trẻ trong quyết định, trong lựa chọn của họ để trở thành tu sĩ Dòng Tên. Ngày 22-4-1973, cha khấn trọn, cha khấn ơn khó nghèo, vâng lời, khiết tịnh và trung thành với Đức giáo hoàng trong tất cả các sứ vụ Đức giáo hoàng giao phó cho cha.

Bao nhiêu là trách nhiệm! Cha phụ trách nhà tập, giảng dạy và lo tính cho trường học. Cuối tuần cha nấu cơm cho sinh viên! Cha cũng bỏ thì giờ ra để đi thăm các nữ tu đã dạy mình khi mình còn nhỏ. Nữ tu Dolorès rất vui khi biết tin cha làm linh mục! Một ngày nọ, xơ nói:

– Chúng ta chờ và sẽ thấy: cha Jorge sẽ trở thành một nhân vật rất quan trọng.

11

Một giai đoạn khủng khiếp

Vài tháng sau, cũng trong năm 1973. Cha Jorge được chỉ định làm bề trên Giám tỉnh Dòng Tên ở Argentina. Cha làm đến năm 1979, lúc này nước Argentina đang qua giai đoạn khủng hoảng. Các người cầm quyền hung dữ cai trị đất nước. Ai chỉ trích họ thì mạng sống người đó sẽ bị đe dọa! Vì thế, các nghệ sĩ, các nhà văn, các linh mục, các nữ tu, các sinh viên, các ký giả, tất cả những ai bảo vệ người nghèo đều bị bắt, bị tra tấn. Ai cũng sợ: có rất nhiều người chết!

Trong thời gian có cuộc “chiến tranh bẩn thỉu” này, rất khó để lấy quyết định. Lòng đầy cả nghi ngờ, cha Jorge không ngừng hỏi Chúa: “Con phải công khai chống đối họ hay sao? Hay con phải làm công việc này một cách kín đáo?”

Cha chọn cách ở trong bóng tối để chống đối với bạo lực được hiệu quả hơn: cha che chở cho người này, giúp đỡ cho người kia. Cha còn cho một người giống cha mượn giấy tờ để họ trốn khỏi Argentina!

Khi cha nghe tin có hai linh mục Dòng Tên bị chính quyền nghi ngờ, cha Jorge cố gắng bảo vệ họ bằng cách bổ nhiệm họ vào các chức vụ mới. Nhưng kế hoạch của cha không thành, hai linh mục Orlando và Franz bị bắt và bị tra tấn. Cha Jorge có một sáng kiến mới! Cha gọi điện thoại cho một cha tuyên úy của chính quyền và xin cha này cho mình thay thế để làm lễ cho gia đình Đại tướng (Lúc này quân đội đang cầm quyền ở Argentina.)

Cha tự nhủ: “Nếu mình đi làm lễ, mình sẽ có dịp xin Đại tướng trả tự do cho hai linh mục Dòng Tên và có thể ông Đại tướng sẽ chấp nhận…” Cuối cùng rồi cũng có tin vui: hai linh mục được cứu sống!

Năm 1980, cha không còn làm giám tỉnh, hai năm sau chiến tranh chấm dứt. Thật nhẹ nhõm! Và bây giờ là các thách đố mới, các nguồn vui mới!

12

Cuộc gặp gỡ ở phi trường

Năm 1992, một ngày tháng 5, chuông điện thoại của cha Jorge reo: Tổng giám mục Ubaldo Calabresi gọi.

– Kính thưa cha Jorge, cha có thể đến gặp tôi một chút được không, tôi có chuyện cần nói với cha.

– Dạ thưa được, cha Jorge trả lời.

Tổng giám mục muốn gặp mình để làm gì? Rất hiếm khi ngài hỏi ý kiến mình.

– Trong vài giờ nữa tôi sẽ đến Cordoba (một tỉnh phía bắc Argentina. Trong khi chờ máy bay ở phi trường, mình có thể gặp nhau ở đó được không?

Cha Jorge vui vì được phục vụ, cha đi ngay ra phi trường để gặp tổng giám mục.

Gặp nhau họ nói về đời sống Giáo hội và đời sống của xứ sở. Trước hết họ đề cập đến vấn đề của các giám mục: linh mục nào sẽ có thể lên chức giám mục? Loa phóng thanh gọi hành khách lên tàu. Một tay kéo vali, một tay cầm vé, trước khi đi, tổng giám mục quay lại nói với cha Jorge:

– Ồ, còn một chuyện chót: Đức Gioan-Phaolô II đã có quyết định phong chức một số giám mục mới ở Argentina.

Cha Jorge nói một cách tin tưởng:

– Ai mà được Đức Thánh Cha chọn làm chủ chăn là tốt và đúng, con tin chắc như vậy!

Đức tổng giám mục nói tiếp:

– Cha hoàn toàn đồng ý với con. Đức giáo hoàng đã chọn cho Buenos Aires một linh mục khiêm tốn, đơn sơ, biết thương giáo dân, ngài chọn rất đúng.

– Đúng là vị linh mục mà chúng ta cần! Con có thể biết tên người đó được không?

Tổng giám mục nhìn cha Jorge và cười:

– Là con! Tin này sẽ được loan báo vào cuối tháng và sau đó là lễ thụ phong!

Cha Jorge thật ngạc nhiên, tuyệt đối cha không hề nghĩ đến chuyện này! Tổng giám mục vỗ vai cha và lên máy bay, để cha Jorge ở lại ngơ ngác…

Chưa bao giờ cha mong muốn thành giám mục. Nhưng cha phải vâng lời Đức giáo hoàng và đó là một lời khấn trọng. Cha phải làm theo mong muốn của Đức Gioan-Phaolô II! Trong lòng, cha đọc ngay một lời cầu nguyện: “Lạy Mẹ là Mẹ Thiên Chúa, xin Mẹ cho con thực hiện được ý của Con của Mẹ.” Ngày 27-6-1992, cha Jorge trở thành giám mục! Cha được phong làm giám mục phụ ta địa phận Buenos Aires.

13

Hiệp nhất với dân Người

Giám mục Jorge muốn làm giám mục phụ tá mãi. Nhưng khi tổng giám mục địa phận chết, Đức Gioan-Phaolô II quyết định khác: ngày 28-2-l998, cha được phong làm tổng giám mục địa phận Buenos Aires, ba năm sau, cha được phong làm hồng y. Cha Jorge bây giờ ở trong Hội đồng Cố vấn cho giáo hoàng! Đó là một trách nhiệm rất lớn, ngài coi sóc hơn hai triệu người Công giáo. Lịch làm việc của ngài rất bận rộn, các cuộc gặp gỡ, các buổi nói chuyện, các cuộc tĩnh tâm… Tuy vậy, mỗi năm ngài cũng dành thì giờ cho một sự kiện quan trọng: vào dịp kỷ niệm ngày ngài rước lễ lần đầu, ngài trở về thăm ngôi nhà thờ tuổi thơ ấu; ngài dâng thánh lễ ở nhà thờ nơi ngài được nhận Chúa Giêsu lần đầu tiên. Dù ở địa vị cao, ngài không muốn được đối xử ưu tiên. Với những người thân thuộc, ngài nói:

– Cha biết bình thường tổng giám mục ở trong một căn nhà đẹp. Nhưng cha muốn gần với giáo dân và cuộc sống của họ. Cha chỉ cần một cái giường, một văn phòng và một cái kệ đựng sách. Cha không muốn có tài xế, cha có thể đi xe buýt, xe điện ngầm.

Trong tận thâm tâm, cha Jorge vẫn là một linh mục bình thường, một tu sĩ Dòng Tên khiêm tốn, tôn trọng lời khấn của mình mỗi ngày. Người dân thành phố Buenos Aires vui được thấy hồng y của họ rất gần họ: là chủ chăn nhân từ, ngài trò chuyện với giáo dân trên xe buýt, xe lửa hay ở các nơi khác. Ngài cùng uống trà nóng với họ, uống cùng bình với họ.

Hồng y Jorge là một tấm gương: không bao giờ ngài quên săn sóc người nghèo, người ở bên ngoài xã hội.

14

Một chủ chăn mới

Từ nhiều năm nay, Đức Gioan-Phaolô II bị đau. Ngài không còn đi được, hai tay run, khuôn mặt ngài già đi. Vào lễ Phục Sinh năm 2005, ngài không còn nói được.

Hồng y Jorge rất đau buồn khi thấy Đức Gioan-Phaolô II chống chỏi với căn bệnh khủng khiếp này. Ngài biết ngài sắp đi Rôma để cùng với các bạn hồng y khác của ngài bầu một giáo hoàng mới. Còn bây giờ, ngài chỉ biết cầu nguyện: “Lạy Chúa, xin Chúa cho Đức Gioan-Phaolô II bình an của Chúa, xin Chúa giữ gìn Giáo hội của Chúa, giữ gin giáo dân Buenos Aires và giữ gìn toàn thế giới.”

Ngày 2-4-2005, Đức Gioan-Phaolô II hấp hối. Qua các bức màn phòng của ngài, giáo dân thấy ánh sáng đèn ở phòng ngài. Đức Gioan-Phaolô II đã làm giáo hoàng 26 năm, ngài đã hy sinh rất nhiều! Bây giờ cuộc sống của ngài sắp chấm dứt, rất nhiều giáo dân từ khắp nơi trên thế giới đổ về Quảng trường Thánh Phêrô. Đây là lần cuối, giáo dân biểu lộ tình thương và lòng biết ơn đối với Đức Gioan-Phaolô II. Sẽ có rất nhiều người đến Rôma vào dịp tang lễ của ngài.

Các hồng y tề tựu về Rôma để dự Mật nghị, một cuộc họp để bầu giáo hoàng mới. Trước khi vào Nhà nguyện Sixtine, tất cả đều xin Đức Chúa Thánh Thần cho họ ơn khôn ngoan và khuyên bảo: nhiều hồng y sẽ là mục tử tốt cho Giáo hội. Một vài hồng y nghĩ hồng y Jorge sẽ được chọn!

Một lần nữa, giáo dân lại tụ họp về Quảng trường Thánh Phêrô. Họ chờ khói trắng, biểu hiệu có một giáo hoàng mới đã được bầu chọn. Làn khói đen bay lên nhiều lần trên ống khói. Và cuối cùng là làn khói trắng bốc lên! Tất cả mọi người chen chân về quảng trường để biết ai là tân giáo hoàng.

Các hồng y đã chọn hồng y Joseph Ratzinger, một hồng y người Đức, ngài lấy tên là Bênêđictô XVI. Đối với hồng y Jorge, đây là một tin vui! Họ quen nhau từ lâu và Jorge biết Chúa đã cho Giáo hội một mục tử biết chăn dắt đàn chiên của Chúa Kitô, tỏa tình thương của mình cho toàn thế giới.

– Trọng kính Đức Thánh Cha, con xin hứa vâng lời cha và trung tín với cha. Cha Jorge cúi xuống hôn nhẫn Đức Bênêđictô XVI.

Bên ngoài, giờ này mọi người đang vui mừng và ca tụng!

15

Với Chúa Giêsu, phép lạ là chuyện có thể!

Trở về Argentina, hồng y Jorge tiếp tục sứ vụ ở địa phận của mình.

Mỗi năm ngài cộng tác với các phụ huynh, các phó tế, các linh mục để Ngày Lễ Trẻ con là một ngày lễ đặc biệt. Ngày 21-10-2011, một ngày không quá nóng cũng không quá lạnh, hàng ngàn trẻ con đến Sân vận động Parque Roca. Bong bóng và đồ chơi có khắp nơi. Đây đó các con rối diễn câu chuyện Pinocchio. Trẻ con tròn mắt nhìn, một con rối bằng gỗ làm đủ trò ma mãnh. Các ảo thuật gia đang muốn biến quả tim bằng gỗ của Pinocchio thành quả tim của con người để nó có thể phân biệt được xấu, tốt. Nhưng khổ thay họ cố gắng mấy cũng bị thất bại: quả tim của Pinocchio vẫn bằng gỗ. Bỗng nhiên các con rối im bặt. Hồng y Jorge kể tiếp câu chuyện!

– Ảo thuật, ngài giải thích, không thể thay đổi quả tim của một con người. Rồi ngài âu yếm nhìn các em và hỏi:

– Nếu các nhà ảo thuật không thể thay đổi quả tim của con người thì người duy nhất nào có thể thay đổi được?

– Chúa Giêsu có thể làm được! Trẻ con nhao nhao lên nói. Cha Jorge nói tiếp:

– Hôm nay chúng ta ở đây để xin Chúa Giêsu thay đổi quả tim chúng ta để quả tim chúng ta được nên tốt. Nếu chúng ta làm điều tốt thì lúc đó phép lạ sẽ có. Các con biết cùng với Chúa Giêsu, các con và cha có thể làm được phép lạ không? Mang nụ cười đến cho người đang buồn, đó là phép lạ. Ở bên cạnh một người già đang cô đơn, đó là phép lạ! Nuôi một người đang đói, đó là phép lạ!

Tất cả mọi người ở Sân vận động bắt đầu cười và vỗ tay. Cha Jorge rất thích nhìn các trẻ em vui vẻ hạnh phúc chung quanh ngài!

Cuối ngày, ngài ngạc nhiên khi thấy một em bé gái và một em bé trai hỏi mẹ của chúng:

– Mẹ có tin là chúng ta có thể làm phép lạ khi mình giúp người khác giống như cha Jorge nói không? Có phải Chúa Giêsu sẽ giúp chúng ta làm phép lạ không?

Vì ồn ào quá nên cha Jorge không nghe được câu trả lời. Nhưng cha thấy nụ cười và cái gật đầu của bà mẹ… Ngài tạ ơn: “Con cám ơn Chúa Giêsu. Chúa đã cho con những chữ để cho mọi người thấy họ có thể làm một cái gì đó trong đời sống của họ. xin Chúa cho các trẻ em lớn lên mỗi ngày được học biết Chúa nhiều hơn!”

16

Một tin lạ lùng!

“Bạn có nghe tin gì không?”

“Có đúng không?”

Các câu hỏi loan ra và mọi người muốn biết tin… Ai cũng ngạc nhiên. Sau tám năm ở ngôi vị giáo hoàng, Đức Bênêđictô XVI từ nhiệm. Trong vài tuần tới, ngày 28 tháng 2 năm 2013 ngài sẽ từ nhiệm chức vụ giáo hoàng và sẽ không còn là người chăn dắt Giáo hội. Ngài sẽ đi đâu sống? Người ta sẽ gọi ngài như thế nào? Khi nào thì bầu tân giáo hoàng? Một tin như vậy thật khó để tin! Lần cuối cùng là cách đây sáu trăm năm!

Hồng y Jorge bắt điện thoại: đó là cô em út của ngài gọi:

– Jorge, anh đã sẵn sàng quay trở lại Rôma chưa? Bà vừa lo vừa sôi động nói.

– Anh sẵn sàng, ngài vừa trả lời vừa xép áo hồng y đỏ vào vali. Ngài làm hồng y đã mười hai năm nhưng ngài không thích mặc áo này, ngài thích mặc áo thường, ít hình thức long trọng hơn.

– Em đừng lo, vài tuần nữa anh sẽ trở về đây. Hy vọng là mật nghị không kéo dài lâu quá!

Ngài tắt điện thoại và mang đôi giày mới mà bạn bè vừa mới tặng để đi chuyến đi này, đôi giày kia quá cũ rồi! Rồi ngài dừng ở quán bán báo mà ngài vẫn mua báo mỗi ngày để báo cho biết là ngài đi vắng, vài tuần nữa ngài sẽ về. Sau đó ngài lên xe buýt để ra phi trường đi Rôma…

17

Nghiêng mình và ban phép lành

Một trăm mười lăm vị hồng y về Rôma để dự Mật nghị. Lần này không có gì là khẩn cấp: họ muốn có thì giờ để bàn thảo và để cám ơn Đức Bênêđictô XVI về tất cả những gì ngài đã làm. Ngày 12 tháng 3-2013, họ sẵn sàng để bầu chọn tân giáo hoàng. Như trước đây tám năm, các hồng y vào Nhà nguyện Sixtine. Mỗi ngày sẽ có bốn lần bầu cho đến khi có tân giáo hoàng. Và các phiếu được đọc to giọng. Mỗi lần bầu, các hồng y cầu nguyện xin Đức Chúa Thánh Thần soi sáng để họ chọn lựa đúng. Ngày thứ nhì, hồng y Jorge bắt đầu thấy các hồng y bạn càng lúc càng bầu cho mình… Và lần này là đủ số phiếu để có tân giáo hoàng! Vị hồng y có trách nhiệm hỏi ngài:

– Anh có nhận cuộc bầu chọn này không?

Ngạc nhiên vì sự việc vừa xảy ra, ngài thì thầm: – Có.

– Anh sẽ lấy tên gì?

– Phanxicô để vinh danh thánh Phanxicô Đaxi. Ngài yêu thương người nghèo và xây dựng lại Giáo hội.

Đó là giáo hoàng đầu tiên chọn tên này, không có ai trong số 265 giáo hoàng trước đây chọn tên này!

Bên ngoài, giáo dân không ngờ là Mật nghị đã kết thúc nhanh như vậy. Thế là chiều nay khói trắng đã bốc lên trên ống khói! Tất cả các chuông nhà thờ ở Rôma rung lên. Hàng ngàn người tụ lại ở Quảng trường Thánh Phêrô và hàng triệu người mở đài truyền hình hoặc nối mạng Internet để xem tân giáo hoàng.

– Hồng y Jorge Mario Bergoglio – giáo hoàng Phanxicô. Cả thế giới ngạc nhiên.

Tân giáo hoàng ra ban công, ngài mặc áo choàng trắng, màu chỉ có giáo hoàng mới mặc, mọi người hân hoan chào ngài. Đức Phanxicô giữ thinh lặng một chút, ngài ngắm nhìn tất cả mọi người đang ở trước mặt ngài. Ngài bắt đầu đọc kinh Kính Mừng, kinh Lạy Cha và cuối cùng là kinh Sáng danh. Trước khi ban phép lành đầu tiên cho Giáo hội và cho thế giới, ngài xin mọi người chúc lành cho mình! Một cách khiêm tốn ngài ngiêng mình ở ban công. Đám đông thinh lặng, họ cầu nguyện xin Chúa ban phép lành cho ngài. Ngài nói với đám đông vài lời và kết luận:

– Tôi xin chào anh chị em! Xin hẹn đến ngày mai. Anh chị em về nghỉ! Mọi người vẫn còn ngạc nhiên, hồng y Jorge bây giờ là Giáo hoàng Phanxicô, tân giáo hoàng đến từ Châu Mỹ La Tinh. Ngài sẽ chưa trở về Argentina ngay được!

18

Hãy đi và hãy có thêm môn đệ!

Các lá cờ đủ mọi quốc gia phất phới trên bầu trời Ba Tây. Ba triệu người trẻ tụ họp ở Rio de Janeiro để tham dự Ngày Giới trẻ Quốc tế 2013. Họ đến từ khắp nơi trên thế giới. Và họ đến đó để cầu nguyện, để được dạy dỗ, để phục vụ. Họ cùng nhau tuyên xưng đức tin để hiểu Chúa Giêsu và Giáo hội hơn!

Tất cả mọi người đều xúc động, Đức giáo hoàng Phanxicô cũng xúc động! Đó là chuyến đi ra nước ngoài đầu tiên của ngài từ khi ngài được bầu chọn. Một dịp để ngài thăm lại Nam Mỹ!

Ngày 25 tháng 7, ngài cười với các thanh thiếu niên và nói: – Cha rất vui khi được các con đón tiếp ở đây! Cha không có vàng bạc nhưng cha mang đến cho các con điều quý nhất thế giới: Chúa Giêsu Kitô!

Trong suốt thời gian ở Ba Tây, Đức Phanxicô ra sức nói để các người trẻ hiểu Thiên Chúa yêu thương họ biết chừng nào. Ngài còn đi gặp các tù nhân, những người ở các khu phố nghèo nàn. “Đó là vì sao tôi muốn thành linh mục, ngài cầu nguyện. Tôi rất muốn phục vụ mọi người!” Lúc ngài đang đi xe trong thành phố, có một em bé chín tuổi chạy theo níu xe ngài, em nói cho ngài biết em muốn làm linh mục. Đức giáo hoàng trả lời với em:

– Hôm nay giấc mơ của con bắt đầu thành sự thực. Cha sẽ cầu nguyện cho con. Nhưng con, con cũng cầu nguyện cho cha nhé!

Cao điểm nhất của tuần gặp gỡ này là buổi canh thức tổ chức tối thứ bảy và thánh lễ sáng chúa nhật. Một đám đông khổng lồ kéo dài suốt sáu cây số trên bãi biển!

Trong bài giảng thánh lễ, Đức Phanxicô kêu gọi các người trẻ đi theo bước chân của Chúa Giêsu và đừng sợ. Với sức mạnh và niềm vui, ngài tuyên bố:

– Chúa Giêsu không nói: “Nếu con muốn”, Chúa cũng không nói: “Nếu con có thì giờ”. Chúa nói: “Hãy đi và hãy có thêm môn đệ!”

Dưới tràng pháo tay, Đức Phanxicô cười và âm thầm cầu nguyện: Ước gì ở khắp nơi trên thế giới, các người trẻ dám làm chứng cho Chúa và cho đức tin của họ! Ngài tuyên bố:

– Các bạn trẻ thân mến, Chúa Kitô trông cậy ở các bạn! Giáo hội trông cậy ở các bạn! Đức giáo hoàng cũng trông cậy ở các bạn!

Mục lục

1-Lời nói đầu

2-Bước khởi đầu mới

3-Căn nhà của ông bà nội

4-Những ngày tháng hạnh phúc

5-Phục vụ

6-Làm việc

7-Một khám phá bất ngờ

8-Một quyết định quan trọng

9-Vào Dòng Tên

10-Linh mục trọn đời

11-Một giai đoạn khủng khiếp

12-Một cuộc gặp gỡ ở phi trường

13-Hiệp nhất với dân Người

14-Một chủ chăn mới

15-Với Chúa Giêsu, pháp lạ là chuyện có thể!

16-Một tin lạ lùng!

17-Nghiêng mình và ban phép lành

18-Hãy đi và hãy có thêm môn đệ!

Trang sau

“60 năm trên con đường của Chúa! Tôi không bao giờ hối tiếc! Tại sao? Vì tôi cảm thấy mình như Tarzan và tôi mạnh để đi đến đàng trước phải không? Không, vì ngay cả trong những giai đoạn tối tăm, tôi luôn luôn nhìn ngắm Chúa Giêsu, tôi tin tưởng ở Ngài và Ngài không bao giờ để tôi một mình.” (22 tháng 9, gặp các người trẻ Cagliari.)

Khi Đức Phanxicô được bầu chọn vào ngày 13-3-2013, cả thế giới ngạc nhiên về tính đơn sơ của ngài: ngay lập tức, ngài nghiêng mình để nhận lời chúc lành của đám đông ở Quảng trường Thánh Phêrô.

Jorge Bergoglio là anh cả của một gia đình có năm người con. Ngài có tinh thần trách nhiệm rất sớm, ngài luôn tìm dịp để chơi đá banh và bóng rổ!

Nữ tu Dolorèa rất ngạc nhiên về tính tình vui vẻ và năng động của em bé Jorge: chỉ cần thấy Jorge chạy lên chạy xuống thang lầu để “học” cửu chương hay thấy Jorge hạnh phúc biết bao khi được rước lễ lần đầu. Và cuộc đời của Jorge đảo lộn lúc Jorge 17 tuổi, khi vừa đi học vừa đi làm Jorge đã nghe tiếng Chúa gọi để tặng… một món quà lớn, Jorge đã không ngần ngại đi theo tiếng gọi này!

Đây là cuốn tiểu sử kể các phiêu lưu và thách đố mà Đức Phanxicô đã trải qua từ khi ở Argentina cho đến khi được bầu chọn để thực hiện một sứ vụ, sứ vụ của một tình yêu không điều kiện với Chúa.

Sơ lược các tác giả

Marlyn Evangelina Monge, Dòng Nữ Thánh Phaolô.

Jaymie Stuart Wolfe là mẹ của sáu đứa con và chủ biên các sách cho giới trẻ ở nhà xuất bản Pauline Books & Media.

Marta An Nguyễn dịch

Đức Phanxicô, con lừa, và người đầy tớ vô dụng

Vatican Insider – Andrea Tornielli – 15/10/2015

Ký giả Caroline Pigozzi của tờ Paris Match vừa có cuộc phỏng vấn về nhiều chủ đề với Đức Giáo hoàng Phanxicô, tại Nhà trọ thánh Marta, Vatican.

Pope Francis hôn bàn thờ

Về câu hỏi xem làm sao ngài có thể giữ được sự đơn sơ của mình sau khi đã cử hành thánh lễ trước 7 triệu người hiện diện, và hàng trăm triệu người theo dõi qua truyền hình, Đức Phanxicô trả lời:

‘Khi một linh mục cử hành thánh lễ, thì tất nhiên người linh mục đó cử hành trước sự hiện diện của tín hữu, nhưng trên hết là cử hành trước sự hiện diện của Chúa. Trước một đám đông càng lớn, thì bạn càng cần phải ý thức sự nhỏ bé của mình, về sự thật rằng mình là ‘người đầy tớ vô dụng’ như Chúa Giêsu đã dạy.

Đối với Đức Phanxicô Thánh Kinh là quyển sách cực kỳ nguy hiểm

aleteia.org, Jules Simonin, 2015-10-14

 Đối với Đức Phanxicô Thánh Kinh là quyển sách cực kỳ nguy hiểm

Một quyển sách nóng bỏng “như lửa”, ngài viết trong phần Lời nói đầu của ấn bản mới quyển Youcat tiếng Đức.

Không ai có thể kiểm soát ơn cứu độ, vì tình yêu của Thiên Chúa được ban tặng cách nhưng không

“Hãy cảnh giác trước những nhà thông luật vì họ đang thu hẹp chân trời ân sủng và tình yêu thương hải hà của Thiên Chúa. Họ chỉ tập trung đến giới luật mà lãng quên tình mến, và muốn trở thành những người kiểm soát ơn sủng.” Đây là nội dung chính trong bài giảng của Đức Thánh Cha trong thánh lễ sáng hôm nay tại nhà nguyện thánh Marta.

Khởi đầu bài giảng, Đức Thánh Cha nói: “Một trong những điều khó hiểu đối với tất cả những người Kitô hữu chúng ta là chúng ta được ban tặng hồng ân cứu độ cách nhưng không nhờ Đức Giêsu Kitô. Chính những người trong thời đại của thánh Phao-lô cũng cảm thấy khó khăn để hiểu giáo lý này: ‘Ân huệ của Thiên Chúa được ban cách nhưng không’. Chúng ta biết rằng Đức Giêsu là Con Thiên Chúa. Vì yêu thương, Ngài đã đến thế gian để cứu chuộc và đã chết vì chúng ta. Ta đã nghe những điều ấy rất nhiều lần đến nỗi cảm thấy quen thuộc. Nhưng khi chúng ta đi sâu vào mầu nhiệm ‘Thiên Chúa tình yêu không ranh giới’, chúng ta sẽ cảm thấy kinh ngạc và thậm chí là không thể hiểu nổi.”

Thói đạo đức giả là một loại vi-rút ẩn núp trong bóng tối. Nhưng bằng cầu nguyện, chúng ta sẽ chiến thắng.

Giảng trong thánh lễ sáng hôm nay tại nhà nguyện thánh Marta, Đức Thánh Cha Phanxicô nói: “Chúng ta cần phải cầu nguyện liên lỉ để đừng bị lẫy nhiễm những ‘vi-rút’ giả hình. Thói đạo đức giả ấy mê hoặc người khác với những lời dối trá luôn ẩn núp trong bóng tối.”

Đức Thánh Cha mô tả lại bối cảnh trong bài Tin Mừng theo thánh Luca: “Khi ấy, Đức Giêsu và các môn đệ đang ở giữa một đám đông có đến hàng vạn người, đông đến nỗi họ giẫm lên nhau. Và Đức Giêsu bắt đầu cảnh giác các môn đệ bằng những lời rất thẳng thắn: ‘Anh em phải coi chừng men Pha-ri-sêu.’ Đức Thánh Cha nhận xét rằng: “Men là một thứ rất nhỏ bé. Nhưng với Đức Giêsu, men Pha-ri-sêu  giống như ‘vi-rút’. Và như một vị lương y, Đức Giêsu đã khuyên nhủ những cộng sự viên của Ngài là các môn đệ cần phải cảnh giác trước nguy cơ lây nhiễm thứ vi-rút đó. Thói đạo đức giả không hề có màu sắc rõ rệt để nhận biết, nhưng cứ thích chơi đùa theo kiểu lấp lửng, nửa thật nửa giả. Kẻ giả hình thường luồn lách và dụ dỗ người khác trong trạng thái ‘tranh tối tranh sáng’ không rõ ràng, với ‘sự quyến rũ của những lời dối trá’.

Nhà nước Hồi giáo Tự xưng hủy Vòm Chiến Thắng ở Palmyre

a-croix.com, Nathalie Lacube, 2015-10-05

Chúa nhật 4 tháng 10, các người Hồi giáo cực đoan đã dùng chất nổ phá hủy Vòm Chiến thắng ở Palmyre, Vòm này có từ thời hoàng đế Septime Sevère trong khoảng năm 193 đến 211.

Một cách quyết liệt, các người Hồi giáo cực đoan của tổ chức Daech đã tiếp tục hủy hoại vùng di tích cổ Palmyre ở Syria. Sau khi hủy hai ngôi đền, trong đó có ngôi đền Bêl, ba tháp chôn cất đẹp nhất, ngày chúa nhật 4 tháng 10 vừa qua họ đã dùng chất nổ phá hủy Vòm Chiến thắng, một di tích lịch sử có từ thời hoàng đế Septime Sevère (193 đến 211).

Theo ông Maamoun Abdelkarim, giám đốc Các Di tích cổ và Viện bảo tàng ở Syria thì Vòm này là “một trong các biểu tượng của Palmyre”, nó nằm ngay cửa ra vào của con đường nổi tiếng những hàng cột lịch sử của khu di tích cổ.

Những gì người ta cho là hôn nhân, không phải là hôn nhân – Giáo hoàng kêu gọi bảo vệ cho gia đình

Trước luật mới của Hoa Kỳ chấp thuận tình trạng hôn nhân cho những người đồng tính, chúng ta có thể hiểu được sự thật của sự kiện này, qua những lời của Đức Phanxicô hồi cuối năm ngoái, khi ngài khẳng định giá trị của hôn nhân. 

CNA – Elise Harris – 26/10/2014

Trong buổi tiếp kiến các thành viên của phong trào Đức Mẹ quốc tế vào ngày 25-10-2014, giáo hoàng Phanxicô đã cảnh báo rằng bí tích hôn phối đã bị hạ giá thành một liên kết đơn thuần, và thúc giục mọi người hãy làm chứng trước một thế giới thế tục.

‘Gia đình đang bị tấn công, gia đình đang chịu những đòn hiểm ác, và gia đình đang bị tầm thường hóa.’

Đức Thánh Cha cảnh báo quan điểm chung trong xã hội ngày nay là:

‘Bạn có thể gọi bất kỳ điều gì là gia đình, có phải thế không?

‘Những gì người ta cho là thế, không phải là gia đình, mà là một kết hợp. Nó không phải là hôn nhân! Cần phải nói ra những điều này thật rõ ràng, và chúng ta phải lên tiếng!’

Giáo hoàng Phanxicô than rằng có quá nhiều ‘dạng mới’ của sự chung sống đang ‘hoàn toàn hủy hoại và giới hạn sự cao cả của tình yêu trong hôn nhân.’

Ngài chỉ ra rằng, có nhiều người sống chung, hay li thân hay li hôn, ngài giải thích rằng điểm ‘mấu chốt’ để giúp đỡ những tình trạng này là một chăm sóc mục vụ ‘chung vai sát cánh’ hỗ trợ và kiên nhẫn đồng hành với các cặp vợ chồng.

Giáo hoàng Phanxicô giải thích rằng xã hội đương thời đã ‘hạ giá trị’ của bí tích hôn phối, bằng cách biến nó thành một nghi thức mang tính xã hội, loại trừ đi yếu tố căn thiết nhất chính là sự hiệp nhất với Thiên Chúa.

‘Quá nhiều gia đình đang chia rẽ, quá nhiều hôn nhân đổ vỡ, bởi chủ nghĩa tương đối trong khái niệm về Bí tích Hôn phối,’ và ngài chỉ ra rằng từ quan điểm Kitô giáo và xã hội học, ‘có một cuộc khủng hoảng trong gia đình, bởi gia đình đang bị tấn công từ mọi phía, và đang bị tổn thương nghiêm trọng!’

J.B. Thái Hòa chuyển dịch

Chương 1 – Lãnh đạo mới

LÃNH ĐẠO MỚI

Chương 1 sách LÃNH ĐẠO. Tại sao ngài lãnh đạo, Con đường ngài lãnh đạo. Các bài học của Giáo hoàng Dòng Tên đầu tiên, Chris Lowney, J.B.Thái Hòa chuyển dịch

“Ngày nay thế giới chúng ta đang rất cần chứng tá, chúng ta không cần nhiều đến các người đi giảng, nhưng cần chứng tá. Điều quan trọng không phải là nói, nhưng là nói với trọn cuộc sống của mình.”

Giáo hoàng Phanxicô, Diễn văn tại Quảng trường thánh Phêrô, 18 tháng 5 năm 2013

Không có một chương trình nào để đào tạo cách lãnh đạo cho một giáo hoàng. Cũng không có viên chức Vatican nào đưa quyển Sổ tay Tân Giáo hoàng hay Cẩm nang làm Giáo hoàng cho hồng y Jorge Mario Bergoglio khi làn khói trắng bắt đầu bốc lên loan báo triều Giáo hoàng Phanxicô bắt đầu. Thay vào đó, theo thông tin đúng nhất mà chúng ta có, thì các hồng y đã vỗ tay chúc mừng ngài được bầu, đưa áo trắng cho ngài và đưa ngài vào một phòng yên tĩnh để tâm hồn được lắng đọng và rồi đẩy (cũng có thể nói là áp giải) ngài ra ban công Vương cung Thánh đường thánh Phêrô để nhận cương vị lãnh đạo cho 1,2 tỷ người Công giáo.

Các hành động ngay lúc đó của ngài được biên tập viên L’Osservatore Romano, nhật báo chính thức của Vatican xem là “chưa từng có trong lịch sử và gây ngạc nhiên”, một tờ báo ở Vatican khác xem một sáng kiến khác của giáo hoàng là “một chuyển biến lịch sử… một cuộc cách mạng.” Và giáo hoàng Phanxicô có được tỷ lệ ủng hộ làm cho các lãnh đạo toàn cầu khác phải ghen tị.

Ngài học từ đâu để lãnh đạo được như thế? Lập trường của ngài từ đâu mà có? Và chúng ta có thể học được gì từ ngài? Đây chính là nội dung quyển sách này.

Điều gì chuẩn bị cho một người có khả năng lãnh đạo giỏi?

Xét cho cùng, cũng như giáo hoàng, chúng ta đôi khi cảm thấy mình bị đẩy ra ban công: bước ra nào, đây là lúc lãnh đạo phòng này, ban này, đây là lúc hướng dẫn gia đình mình, dạy lớp học này, hay như trường hợp của giáo hoàng, là lãnh đạo toàn thể Giáo hội Công giáo này.

Một vài người khi nắm được cơ hội này, họ nghĩ rằng họ đã được chuẩn bị hoàn hảo để lãnh đạo, và sự tự tin không lay chuyển này đã đi theo suốt sự nghiệp họ. Chúng ta gọi đây là những người ái kỷ. Họ thường đưa các tổ chức của mình rơi vào rắc rối, họ bị mờ mắt vì ánh sáng chói lọi do tự cho mình là vĩ đại, họ không thấy được sự tàn phá của bàn tay họ hay sự khốn khổ họ gây ra cho người khác.

Mặt khác, nếu chúng ta, dù chỉ có một chút ý thức, cũng sẽ nhanh chóng nhận ra, không một ai có khả năng đào tạo chúng ta đầy đủ để chính thức đảm đương chức vụ lãnh đạo được giao. Lúc khởi nghiệp ở công ty J. P. Morgan, tôi được đào tạo để phân tích các bảng chiết tính tài sản sao cho cân đối, tìm ra công ty nào dám tăng lợi nhuận của mình bằng cách lèo lái lách luật cổ phần, tôi đã học cách thuyết phục khách hàng của hãng giữ lại một vài điểm căn bản bằng cách dùng quỹ euro riêng của chúng tôi thay vì dùng quỹ dollar với lãi suất biến động theo thị trường Mỹ.

Tôi không chắc là tôi có dùng cả hai kỹ năng đó chưa, và từ lâu tôi đã quên mất cách dùng các phương pháp kỹ thuật đó rồi. Sau vài năm ở Morgan, tôi là một trong các giám đốc điều hành văn phòng ở Tokyo, tiếp theo là ở Singapore, Luân Đôn, hay New York, và tôi chưa bao giờ gặp vấn đề về thị trường chứng khoán.

Vào thời đó, tôi phải giúp công ty ở London giảm nhân viên, tôi phải lên tinh thần một trong các nhân viên bất bình. Tôi sớm khám phá ra rằng trong thế giới người lớn, hầu hết các vấn đề không có câu trả lời trắng đen rõ ràng như các phân tích của thị trường chứng khoán. Bây giờ, sau khi đã rời Morgan được vài năm, và làm trưởng một trong những hệ thống y tế và chăm sóc sức khỏe lớn nhất Hoa Kỳ, tôi phải cố vấn và giám sát một các nhẹ nhàng nhất khi đội ngũ điều hành của chúng tôi đang tiến hành một sự thay đổi nhanh chóng trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe – thay đổi luật, kỹ thuật mới, thế khó xử về đạo đức, và một loạt các thách thức phức tạp tương tự như thế.

Các kỹ năng mà tôi cần nhất không phải là các kỹ năng kỹ thuật nào đó, nhưng rộng hơn, là những kỹ năng hoàn thiện bao quát, như việc đưa ra các quyết định phức tạp khi các sự việc và các giá trị của tôi xung khắc với nhau, việc phải xử lý các việc hàng đầu trong khi có đến 15 việc khác cũng cần được hoàn tất trước bữa trưa, việc nhận biết khi nào cần có quyết định an toàn và khi nào cần phải táo bạo, và cuối cùng, là phải xác định xem đâu là điều quan trọng nhất trong đời.

Phải cố gắng hết sức để trở nên nhà lãnh đạo chân thực

Các vấn đề phức tạp ngày càng nhiều, kỳ hạn lại sít sao, các vấn đề tiến thoái lưỡng nan về mặt đạo đức lại càng khó xử hơn, và không một ai gởi tôi đến trường lãnh đạo dạy cho tôi biết cách xử trí với bất kỳ chuyện gì trong số này. Chỉ có trường đời dạy tôi những gì cần phải làm. Tôi có học thuộc các bài học của trường đời không? Chỉ có các cựu đồng nghiệp ở Morgan và các cộng sự của Dịch vụ Sức khỏe Công cộng mới có thể trả lời điều này được. Nhưng tôi hết sức hy vọng, ít nhất họ sẽ đánh giá tôi trên mức trung bình, bởi vì ở Mỹ, được đánh giá là lãnh đạo ở mức trung bình, thật là quá khủng khiếp. Một khảo sát lớn cách đây không lâu đã hỏi người dân Mỹ là liệu họ có “hoàn toàn tin tưởng” vào các nhà lãnh đạo chính trị, tôn giáo, kinh doanh, hay giáo dục của mình hay không? Câu trả lời ư? Là không, không, không, và không. Cả bốn nhóm vốn được xem là bốn cột trụ của xã hội chúng ta, chẳng có nhóm nào được người dân Mỹ xem là đáng tương đối tin cậy.

Vậy thì có lẽ phải chấp nhận, ngày nay, các nhà lãnh đạo đang giữ một công việc cực kỳ khó khăn đến không ngờ. Họ thường thiếu nguồn lực, làm việc với áp lực thời gian khủng khiếp, phải đương đầu với những biến động thường xuyên, cảm tưởng gần như lúc nào mình cũng bị dò xét và được kỳ vọng quá cao, đồng thời phải động viên các đồng nghiệp, các cộng sự mà những người này lúc nào cũng nghi ngờ quyền uy của mình. Thực tế này làm cho công việc lãnh đạo trở nên cực kỳ khó khăn.

Nhưng sự thất vọng – và thường là phẫn nộ sâu sắc – của chúng ta đối với rất nhiều lãnh đạo thường nảy sinh từ những nguyên nhân sâu xa, hơn là những khó khăn cực kỳ trong cương vị của họ. Những người giữ những chức vụ này thường bị ám ảnh bởi địa vị hay lợi tức của họ. Họ không thể truyền cảm hứng cho chúng ta và tập hợp chúng ta lại. Họ thiếu sức sáng tạo để giải quyết các vấn đề, mà ngay từ đầu đã thấy là không thể giải quyết được, những vấn đề làm chúng ta bối rối. Họ quá sợ để hành động và không có đủ can đảm để thúc đẩy chúng ta đáp ứng với các thách thức và có sáng kiến thay đổi.

Nói thẳng ra, là có một sự đổ vỡ trong cương vị lãnh đạo. Chúng ta cần đường lối mới để tái tạo lại vai trò lãnh đạo và các cách tốt hơn để chuẩn bị cho bản thân và cho người khác ở cương vị lãnh đạo.

Cái gì làm khác biệt nơi một giáo hoàng Dòng Tên?

Dòng Tên bước ra sân khấu và thế là các nghịch lý lộ ra. Năm 1540 thánh I-Nhã thành lập Dòng Tên gồm các linh mục và các nam tu sĩ. Lịch sử phi thường của Dòng được đánh dấu bởi sự thành lập, một trong những thành phố lớn nhất thế giới, thành phố Sao Paulo ở Ba Tây. Sự đóng góp trong việc phát triển mẫu tự tiếng Việt, chấn chỉnh lịch Gregoria mà hiện nay tất cả thế giới đều dùng. Và đây là một Dòng quan trọng nhất trong tất cả các Dòng. Cấu trúc của Dòng dưới quyền Cha tổng quản bề trên và hiện nay có hơn 17 000 tu sĩ Dòng Tên hoạt động trên 100 nước.

Với dấu chân lịch sử và mạng lưới toàn cầu như thế, tại sao một giáo hoàng Dòng Tên lại là nghịch lý? Đơn giản chỉ vì người sáng lập Dòng Tên khinh miệt thói tự mãn của tham vọng cá nhân. Luật Dòng, các Quy chế Dòng đều lên án tham vọng cá nhân, xem đó là “mẹ của tất cả mọi tội lỗi trong bất kỳ cộng đoàn hay Dòng tu nào.” Và đấng sáng lập đã chỉ thị cho các tu sĩ Dòng mình “khấn với Chúa không bao giờ được giữ” một chức vụ nào trong Giáo hội, và hơn nữa là phải “tố cáo bất kỳ ai mình quan sát thấy người đó đang có tham vọng này. Ái chà! Hãy tưởng tượng xem nếu tất cả nhân viên trong các hãng ở Mỹ phải dò xét và trình báo tham vọng của đồng nghiệp thì sao đây. Con số báo cáo này sẽ khổng lồ đến mức không còn thì giờ để làm bất cứ việc gì khác nữa.

Thánh I-Nhã mong các tu sĩ Dòng Tên noi theo gương thầy mình là Chúa Giêsu, và khiêm tốn giống như Chúa Giêsu. Nhưng ngài hiểu tham vọng thường đi đôi với các đấu tranh nội tâm và chính trị, nó âm ỉ phá hoại tinh thần đạo đức của tổ chức (các bạn nhân viên, các bạn chẳng nhớ gì sao?). Vì thế ngài tìm cách chế ngự khuynh hướng tự nhiên này nơi con người, khuynh hướng ve vuốt cái tôi bằng mưu đồ chiếm địa vị, quyền lực và thăng quan tiến chức.

Hồng y Bergoglio xuất hiện như người con chí hiếu của Thánh I-Nhã, người cha thiêng liêng của mình. Sau khi đứng thứ nhì trong cuộc bầu chọn Đức Bênêđictô XVI năm 2005, hồng y Bergoglio không ở lại Rôma để có thêm quen biết, tạo sự chú ý cho lần mật nghị sắp tới. Cha nhanh chóng về lại Argentina, tránh xa “đèn màu” và cống hiến công sức, thời gian của mình cho những người khốn cùng nhất của đất nước Argentina, những người không có lá phiếu để bầu giáo hoàng. Trong lần bầu chọn giáo hoàng sau đó, ngài đứng ngoài mọi toan tính chính trị, đó là một trong những nghịch lý đánh dấu cho tiến trình đi đến quyền lực và để hiểu sứ vụ của ngài. Nếu chúng ta muốn xem lại khái niệm về cách quản trị và đào tạo của mình, chúng ta chỉ cần xem lại tuần lễ đầu tiên của tân giáo hoàng là chúng ta có đủ mọi tài liệu cần thiết:

Nổi tiếng vì hết lòng với truyền thống Công giáo, nhưng chỉ vài phút sau khi được bầu, Giáo hoàng Phanxicô lại bỏ qua truyền thống, từ chối mặc áo khoắc đỏ ngắn truyền thống dành riêng cho chức vị giáo hoàng, tự gọi điện thoại và đi xe buýt chung với các hồng y về nhà trọ. Chỉ vài ngày sau khi được bầu làm giáo hoàng, một ngôi vị với quyền lực to lớn và tầm vóc toàn cầu, ngài đã không ngần ngại tuyên bố: “Quyền lực đích thực, chính là phục vụ.”

Sự đào tạo vững chắc ở địa vị lãnh đạo, ngoài giáo dục gia đình, là sự đào tạo ở Dòng Tên. Dòng Tên không đào tạo chủng sinh bằng các khóa học nhưng bắt buộc họ phải tĩnh tâm một tháng trong thinh lặng, gởi ứng sinh đi thực tập, thử thách trong những chuyến hành hương cam khổ, giao cho họ dạy các em bé để chuẩn bị cho họ có thể giúp được người lớn.

Liệu nền tảng khá lạ lùng và những bước đầu tiên đầy kinh ngạc của ngài, có làm cho ngài trở thành một lãnh đạo vĩ đại hay không? Không, tự chúng thì chắc chắn là không. Quyển sách này không có ý ca tụng nhân cách, nguồn gốc Dòng Tên hay Giáo hội Công giáo của ngài. Đức Phanxicô thừa hưởng một di sản có nhiều khó khăn từ lâu của Giáo hội: thiếu linh mục trong rất nhiều nước, số người đi nhà thờ giảm ở những nước phát triển, khủng hoảng luân lý do các vụ lạm dụng tình dục, ngoài ra còn có vấn đề rối loạn quản trị ở Giáo triều La Mã như theo nguồn tin của nhiều hồng y.

Các vấn đề phức tạp và đa diện như thế, sẽ không dễ gì giải quyết. Sẽ cần đến sự thay đổi sâu sắc, và những lời nói hành động đầu tiên của giáo hoàng đã cho thấy rõ ràng, ngài hết lòng để thổi bùng lên một thay đổi văn hóa lớn trong Giáo hội của mình. Thay đổi văn hóa lớn? Không phải có đôi chút cường điệu hay sao? Đúng, trước hết, hãy xem những lời ngài đã nói với các thanh niên Công giáo quy tụ tại Rio de Janeiro trong Đại hội Giới trẻ Thế giới: “Cha muốn các con có tiếng nói trong giáo phận của mình, cha muốn nghe tiếng động của đi ra, cha muốn Giáo hội đi ra mọi ngả đường, cha muốn chúng ta cưỡng lại được mọi sự trần tục, mọi thứ bất di bất dịch, mọi thứ thoải mái tiện nghi, và mọi thứ theo chủ nghĩa giáo quyền…. Mong các giám mục và linh mục thứ lỗi cho tôi, nếu, sau này những lời nói này có gây ra một chút hoang mang.” Đây không phải là những lời của một người đơn giản nói cho hoa mỹ về mọi sự. Đức Giáo hoàng muốn làm mạnh lại thể chế của mình và điều khiển nó một cách sinh động.

Nhưng ngay cả các lãnh đạo tài năng cũng thấy thật khó để điều khiển hướng thay đổi trong các tổ chức, và càng khó hơn nữa trong một thể chế đã trân giữ đúng đắn truyền thống 2000 năm tuổi của mình. Tổng thống Woodrow Wilson đã nói rất đúng rằng: “Nếu bạn muốn có kẻ thù, hãy cố thay đổi một việc gì đó đi.” Để thành công, các nhân tố thay đổi chắc chắn cần năng lực và óc phán đoán tốt, nhưng cũng cần dũng cảm, khôn khéo chính trị, ý chí sắt đá, và nhiều may mắn nữa.

Vậy ngài sẽ thành công hay không? Chỉ có ai ngông mới tự phụ cho rằng mình biết.

Vậy tại sao chúng ta lại học cách lãnh đạo từ một giáo hoàng chưa chắc mình đã thành công, tại sao lại học từ một giáo sĩ Công giáo, trong khi chúng ta là người Hồi giáo, Phật giáo hay không có tín ngưỡng; tại sao lại học từ một lãnh đạo tôn giáo trong khi chúng ta đang điều hành các hãng kinh doanh, bệnh viện, hay gia đình; tại sao lại học từ một người đã tự nhiên cúi xuống hôn chân một phụ nữ trong khi chúng ta sẽ tự bịt đường tiến của mình nếu thử hôn chân một cấp dưới; và tại sao lại học từ một người được đào tạo nhiều năm trong chủng viện Dòng Tên trong khi chúng ta đây học hỏi từ trường lớp, các trường kinh doanh và qua công việc?

Tại sao chúng ta và các lãnh đạo của chúng ta cần thay đổi

Đúng, đây chính là một trong những lý do rất xác đáng để chúng ta xem xét nhãn quan lãnh đạo của Giáo hoàng Phanxicô, chính xác là vì sự chuẩn bị và các giá trị lãnh đạo của ngài rất khác với những gì chúng ta đã quen. Không, không chỉ là khác biệt, mà còn hết sức trái ngược, thậm chí là “sốc”.

Chúng ta hãy nhìn sự thật trước mặt: thật tiếc là chúng ta phải nhìn lại các thành kiến của mình về tinh thần lãnh đạo bởi vì các ý tưởng này đã thất bại. Và chúng ta cần bị sốc, cần chấn động để đi vào một lối suy nghĩ và hành động mới. Việc có quá ít người trong chúng ta cảm thấy mình tin tưởng mạnh vào các lãnh đạo chính trị, giáo dục, kinh doanh hay tôn giáo, chính là một cáo trạng, một lá phiếu quyết định đủ xác nhận sự bất tín đang bao lấy xã hội chúng ta. Liệu có ai nghiêm túc tin rằng chúng ta sẽ giải quyết được sự thiếu hụt nghiêm trọng lòng tin này, bằng đường lối cũ của các tổ chức chính trị, kinh doanh hay tôn giáo hay không? Có câu ngạn ngữ cổ về sự điên rồ thế này: cứ làm đi làm lại một việc, nhưng lại kỳ vọng kết quả khác biệt. Chúng ta cũng không thể che đậy sự thiếu hụt tinh thần lãnh đạo của mình bằng cách đem tầng lớp lãnh đạo, các quan chức được bầu lên, các mục tử, đến xưởng sửa chữa để sửa lại cho họ có tinh thần lãnh đạo đúng đắn hơn, hay vá víu bằng các hệ thống điều hành bên ngoài của mình, hay bằng các giải pháp vụn vặt. Chúng ta cần nhận lấy thách thức là tái cấu trúc lại tinh thần lãnh đạo trong một thế kỷ mới đầy hỗn loạn, thay đổi nhanh chóng, và đôi khi lại còn bất an nữa.

Đức Giáo hoàng đã đề nghị một cách tiếp cận, đặt lại vấn đề để Giáo hội phù hợp hơn với thế kỷ 21:

Ngài đã thách thức các “Kitô hữu lãnh đạm” và “lười nhác” hãy nhiệt thành gắn bó hơn với việc loan truyền thông điệp của Giáo hội, đừng “trốn tránh … trong đời sống ấm cúng,” mà hãy đi ra ngoài “vùng thoải mái” của mình, sống với “lòng nhiệt thành tông đồ” hơn nữa.

Ngài thách thức Giáo hội hãy hết mình “nghèo và vì người nghèo.”

Ngài cảnh báo các nhà ngoại giao đang tập sự ở Vatican rằng “thói tham danh vọng là bệnh hủi.”

Ngài thách thức một nền văn hóa toàn cầu xem “tiền bạc … là quyền năng trên trái đất, quan trong hơn cả con người.”

Ngài thách thức các giám mục hãy là “Những người yêu … đời sống nghèo khó, đơn sơ và khổ hạnh.”

Ngài đã thẳng thắn hỏi các giám mục Ba Tây, “Chúng ta có còn một Giáo hội có khả năng sưởi ấm tâm hồn không” Hồng y Timothy Dolan đã phản ứng trước các thách đố này, ngài nói với một ký giả: “Tôi bỗng tự vấn lương tâm mình (…) về cách hành xử, về tính đơn giản và rất nhiều chuyện khác của tôi.”

Hồng y Dolan không phải là người duy nhất tự vấn và tự xem lại tư thế của mình. Những lời của Giáo hoàng Phanxicô được hưởng ứng, tỷ lệ ủng hộ ngài tăng vùn vụt. Riêng một chuyện này đã làm cho người ta phải tò mò: ngài đang triệt để thách thức lối sống và các ưu tiên hàng đầu của chúng ta, nhưng chúng ta không xem ngài như một ông già càu nhàu giảng luân lý xứng đáng bị cách chức. Đúng hơn là, dường như chúng ta cảm kích trước diễn giả mộc mạc này, họ đang nói cho chúng ta những sự thật không dễ chịu chút nào mà chúng ta đang khao khát cần được nghe.

Nhưng những gì Giáo hoàng Phanxicô đã làm, không chỉ là thách thức Giáo hội của mình, ngài còn đang thách thức toàn bộ cách thức lãnh đạo của cả nền văn hóa rộng lớn, bằng cách thể hiện một lập trường tươi mới, một văn hóa sâu sắc về lối sống và giá trị của lãnh đạo. Dường như ngài có một tự nhận thức sâu sắc và chân thật, trong khi nhiều nhân vật công chúng nổi bật ngày nay có vẻ hời hợt và giả tạo, luôn tìm cách lừa phỉnh chúng ta. Động lực của giáo hoàng là niềm say mê phục vụ, chứ không phải thèm khát địa vị, tiền bạc hay quyền lực. Nền văn hóa của chúng ta đang ngày càng trở nên tự quy và bị mê hoặc bởi những mục tiêu thiển cận, còn ngài đang nỗ lực hướng chúng ta ra khỏi bản thân mình, để đấu tranh vì người anh em đang túng quẫn trên khắp thế giới. Khi theo dõi ngài, tôi bắt đầu tự hỏi xem sự chọn lựa lạ lùng của giáo hoàng, dù có thể thổi bùng thay đổi trong Giáo hội của mình, nhưng liệu có thể trở thành chất xúc tác tương tự cho một cuộc tranh luận toàn cầu đã mất giá trị từ lâu về tinh thần lãnh đạo hay không.

Có lẽ ngài làm cho chúng ta hứng khởi đón nhận cái gọi là các thói quen lãnh đạo mới. Nói theo nghĩa đen, thì Hồng y Bergoglio cũng đã vận lấy một thói quen mới, là màu áo trắng giáo hoàng. Và để lãnh đạo tốt trong thế kỷ mới này, chúng ta cũng cần có thói quen mới, mặc áo mới, là các cách thức mới để chuẩn bị bản thân thực hành vai trò lãnh đạo trong công việc và đời sống gia đình. Lời kêu gọi lãnh đạo Giáo hội của ngài hẳn sẽ mời gọi suy tư sâu sắc về lời kêu gọi lãnh đạo (đúng thế, vai trò lãnh đạo là kêu gọi), dù chúng ta sống lời kêu gọi đó trong vai trò giám đốc điều hành, cha mẹ, hay, ai biết được một ngày nào đó là, giáo hoàng.

Và do đó, quyển sách sách này về Giáo hoàng Phanxicô và về nền tảng Dòng Tên của ngài, cho chúng ta biết các giá trị và nguyên tắc lãnh đạo của ngài. Đây không phải một quyển tiểu sử. Nhiều người đã viết tiểu sử về giáo hoàng rồi, nhưng lạ thay, phần lớn lại bỏ quên linh đạo Dòng Tên, một linh đạo đã chuẩn bị cho ngài lãnh đạo và vẫn đang hướng dẫn suy tư của ngài. Tầm quan trọng của linh đạo Dòng Tên, không phải là ý riêng tôi, nhưng hãy xem những lời của chính Đức Phanxicô: “Tôi thấy mình vẫn là một tu sĩ Dòng Tên về mặt linh đạo, về những gì trong lòng mình… Và tôi cũng suy nghĩ như một tu sĩ dòng Tên.” Rõ ràng, chúng ta chỉ có thể hiểu được giáo hoàng này bằng cách trước hết hiểu được những gì mà các chương sau sẽ khám phá: “Suy nghĩ như một tu sĩ Dòng Tên” nghĩa là gì.

Nhưng về một khía cạnh khác, quyển sách này cũng nói nhiều về chúng ta y hệt như nói nhiều về lãnh đạo toàn cầu của Giáo hội Công giáo vậy. Giáo hoàng Phanxicô là trường hợp nghiên cứu, là lăng kính, là chất xúc tác để chúng ta suy nghĩ tại sao chúng ta quá thất vọng với tinh thần lãnh đạo hiện nay, để hình dung một cách tiếp cận với tinh thần lãnh đạo sẽ gây hứng khởi hơn cho chúng ta, và để nuôi dưỡng sự tận tâm chúng ta có thể có để trở nên những lãnh đạo tốt hơn trong đời mình.

Hãy nhớ lại những hình ảnh sống động mà Giáo hoàng Phanxicô đã cho chúng ta, và hình dung chúng như những mảnh rời của một bức tranh khảm lớn: một người rửa chân cho các thanh thiếu niên sa ngã, quỳ gối 15 phút cầu nguyện một mình trong buổi sáng đầu tiên làm giáo hoàng, mang đôi giày đen đơn sơ chứ không mang đôi hài đỏ, băng vào giữa đám đông người tị nạn trên đảo Lampedusa.

Trách nhiệm của chúng ta là kết hợp các hình ảnh rời rạc này thành một bức tranh ráp lại một tinh thần lãnh đạo mới. Chúng ta tất cả đều bị đánh động bởi những gì mình thấy, nhưng vì sao? Những hình ảnh này hé mở điều gì về bản chất của tinh thần lãnh đạo cao cả? Linh đạo Dòng Tên của Giáo hoàng Phanxicô sẽ là “hạt nhân nòng cốt” xuyên suốt của chúng ta, là chìa khóa để mở ra một vài niềm tin nền tảng trong đường hướng của ngài.

Chúng ta sẽ làm việc trên nguồn thông tin: thứ nhất, là những gì Giáo hoàng Phanxicô đã nói và làm, thứ hai, là các giá trị lãnh đạo mà ngài nhấn mạnh trong những năm làm giám tỉnh Dòng Tên ở Argentina hay làm giám tập cho các thỉnh sinh Dòng Tên (nhiều người trong họ, giờ là các linh mục Dòng Tên, đã cởi mở chia sẻ các ký ức và mẩu chuyện đề chúng ta có cánh cửa sổ nhìn vào hậu trường của ngài, thời các máy quay vẫn chưa bám riết theo ngài), và thứ ba, là những nguyên tắc mà thanh niên Bergoglio đã hấp thụ trong quá trình đào tạo hơn 10 năm trong Dòng Tên.

Sẽ không khó để thấy được sự hội tụ của ba nguồn thông tin này. Thật vậy, các chủ đề chung hầu như sẽ tới tấp đến trong đầu chúng ta. Những gì nổi bật là sáu thói quen và niềm tin cứ nổi lên hết lần này đến lần khác trong cuộc đời Bergoglio (giờ là giáo hoàng Phanxicô), các thói quen của ngài hoàn toàn là một thách thức đối với chúng ta, khi muốn sống tương tự như ngài, để từ đó bảo vệ một cách thức lãnh đạo mới trong nền văn hóa của chúng ta.

Đây không phải là một công thức lãnh đạo hay một loạt các chiêu trò, nhưng nối kết với nhau lại, đây là những gắn bó rất nền tảng, một cách tiếp cận, một quan điểm lãnh đạo căn bản, chính là: đâu là quan điểm của người lãnh đạo khi họ nhìn về quá khứ, hiện tại, tương lai, về chính mình và về người khác. Các tu sĩ Dòng Tên và những người khác có lẽ sẽ gọi đây là “linh đạo lãnh đạo” nghĩa là cách thức mà hành trình của chúng ta trên trần gian này trở nên vừa là hành trình đi cùng và hướng đến Thiên Chúa hay hướng đến nhận thức của mình về ý nghĩa siêu việt.

Đi theo các giai đoạn quan trọng trong đời sống của ngài và trong việc đào tạo nên con người của ngài, các chương sau sẽ nói đến sáu trụ hay sáu cam kết của một người lãnh đạo mới:

Hiểu rõ mình một cách sâu đậm (chương 3), nhưng sống phục vụ người khác (chương 4):

Bạn không thể điều khiển người khác nếu bạn không tự chủ. Các người lãnh đạo đào sâu con người mình, đối diện với những khiếm khuyết của mình, và đến tận cùng, là đạt được sự bình nhiên chấp nhận bản thân và vai trò độc nhất vô nhị của mình trên đời.

Nhưng, sau khi lặn thật sâu vào nội tâm, các lãnh đạo phải hướng ra ngoài. Họ không sống chỉ vì mình, nhưng biến đổi mình để phục vụ người khác. Sự khôn ngoan và sinh lực khởi phát từ sự tự biết mình, thì không đóng kín trong thùng, nhưng tỏa rạng ra ngoài.

Thấm nhập mình vào trong thế giới (chương 5) nhưng rút ra khỏi thế giới (chương 6):

Người lãnh đạo mới thấm nhập mình trong thế giới với đôi mắt mở to trước những vui mừng và đau khổ của thế giới, với đôi tay chai sần vì chia sẻ với các cố gắng hàng ngày của những người xung quanh. Người đó không xa cách và tách biệt, nhưng “dễ gần” và có thể nhờ cậy được. Người đó vun đắp tình đoàn kết, đặc biệt với những người bị bỏ mặc hay bị loại ra ngoài.

Tuy nhiên khi thấm nhập mình trong thế giới, người đó không được hoàn toàn “thuộc về” thế giới. Người đó không được trôi dạt trên con sóng của các văn bản, kích động truyền thông, và các cuộc gọi, nhưng mỗi ngày phải rút lui để suy tư, để cảm thấy biết ơn về tất cả nhưng gì mình có, nhìn ra được bức tranh lớn toàn cảnh, và nhắc nhở mình về các giá trị và niềm tin của bản thân.

Sống trong hiện tại và tôn trọng quá khứ (chương 7) nhưng kiến tạo tương lai (chương 8):

Người lãnh đạo mới phải nắm lấy trọn vẹn cơ hội của ngày hôm nay, vì đó là vận hội duy nhất người đó chắc chắn có được. Và người đó kiên vững, tôn kính niềm tin và các giá trị được truyền lại trong truyền thống của mình.

Nhưng bắt rễ sâu vào truyền thống, không có nghĩa là mắc kẹt. Người đó không bị nô lệ hóa bởi quá khứ. Người đó không e sợ mà rụt lại trước những thay đổi nhưng điều hướng những thay đổi với tinh thần hy vọng và lạc quan. Người đó chạy đến chứ không phải chạy trốn tương lai.

Có một nghịch lý nổi lên: mỗi giới điều đưa ra đều có mâu thuẫn. Tôi phải ở trong thế gian nhưng không thuộc về thế gian. Tôi phải kiên định nhưng phải nắm bắt cơ hội để thay đổi. Tôi phải biết rõ mình để vươn ra khỏi mình và phục vụ người khác. Đúng, có những nghịch lý và thách thức đối với việc lãnh đạo trong thời đại phức tạp và biến động của xã hội này. Các lãnh đạo cần có một nhận định tốt để phân biệt, chẳng hạn như, giữa một giá trị không thể bị xâm phạm, có thể không bao giờ bị thay đổi, với một truyền thống từng một thời hữu dụng nhưng bây giờ phải thay đổi. Và các lãnh đạo phải sẵn sàng băng vào các chi tiết của những vấn đề tiến thoái lưỡng nan nhức nhối phức tạp của thường nhật, nhưng cũng phải lùi lại để có được một cái nhìn bao quát, dài hạn. Căng thẳng này là động lực thúc đẩy óc tưởng tượng, lòng quyết tâm để giúp chúng ta vượt lên các vấn đề ngày càng phức tạp mà chúng ta phải đối diện trên đường đời.

Đó là lý do vì sao chúng ta, những người hiểu được sứ mệnh của mình một cách sâu sắc, và chuẩn bị cho mình để nắm vai trò lãnh đạo bằng cách làm được nhiều hơn những chuyên gia kỹ thuật tài năng trong lĩnh vực của họ nữa. Đây là những người cần thiết, không có các lãnh đạo chuyên ngành, chúng ta chẳng làm được gì. Nhưng điều thiết yếu không kém, đó là sự tận tâm cả đời mà tôi vừa nói đến, là điều làm cho chúng ta trở nên những lãnh đạo với tinh thần vượt trội, cân bằng và sâu sắc. Điều cuối cùng chúng ta cần ngay lúc này chính là những lời khuyên dễ hiểu hơn. Thách thức của chúng ta quá lớn so với điều này. Và như thế, ngay cả khi các chương sau trình bày các xác quyết lãnh đạo của Giáo hoàng Phanxicô, thì chúng cũng phải tự thách thức mình, cân nhắc xác quyết của mình và tận tụy với sứ mệnh lãnh đạo của mình trong một đường lối sâu sắc hơn.

Tinh thần lãnh đạo cao cả là tinh thần tâm linh

Đa số cách ứng xử khi lãnh đạo của Đức Phanxicô bắt rễ từ linh đạo Dòng Tên của ngài và chúng ta sẽ khám phá rộng hơn về sự xác đáng của linh đạo này, cho dù chúng ta có chia sẻ cùng niềm tin tôn giáo với ngài hay không, và dù chúng ta có là tu sĩ Dòng Tên hay nhà đầu tư ngân hàng đi chăng nữa. Tôi cho là thế, vì tôi tự tin, tôi đã từng là tu sĩ Dòng Tên và cũng là giám đốc ngân hàng. Tôi đã trải qua cùng chương trình đào tạo như Giáo hoàng Phanxicô, đã học các nguyên tắc và thói quen như ngài, và tôi thấy các thói quen này dường như càng xác đáng và giá trị hơn với tôi trong những năm làm đầu tư ngân hàng về sau, hơn là trong suốt sáu năm chủng viện nữa.

Tôi chắc rằng, với giáo hoàng Phanxicô và các tu sĩ Dòng Tên, các giá trị và thói quen được giới thiệu trong quyển sách này có cội rễ tôn giáo rõ ràng. Tôi chưa bao giờ được gặp giáo hoàng, nhưng tôi ngờ rằng ngài không có một “triết học lãnh đạo,” thay vào đó, ngài tập trung vào ưu tiên hàng đầu duy nhất, đó là, làm môn đệ Chúa Giêsu, và nền đào tạo Dòng Tên đã giúp ngài theo Chúa Giêsu chặt chẽ và khắng khít, đi đến tận cùng. Đây là những gì đem lại ý nghĩa và mục đích cho đời sống của các tu sĩ Dòng Tên, những người theo đuổi nền đào tạo và các thói quen thiêng liêng của mình vì mục đích duy nhất tối hậu này.

Có những lý do làm cho các tu sĩ Dòng Tên và linh đạo của họ (đôi khi gọi là linh đạo I-Nhã, theo tên đấng sáng lập) đã tồn tại suốt 5 thế kỷ qua và đủ bền vững để giúp các tu sĩ Dòng Tên năng động trong mọi bối cảnh văn hóa và trong vô số công việc đủ kiểu nhằm “giúp cho các linh hồn.” Đấng sáng lập Dòng Tên đã mường tượng một Dòng tu lao mình vào thế giới, chứ không trú ẩn trong các tu viện. Do đó, ngài đã phải phát triển các thói quen sao cho vượt lên được các sứ vụ hỗn loạn, quấy rối, đầy cám dỗ và mơ hồ của thế giới. Và chắc chắn rằng, tư tưởng của thánh I-Nhã không chỉ hữu ích cho các tu sĩ Dòng Tên nhưng còn cho tất cả chúng ta, dù chúng ta có theo đạo nào đi chăng nữa.

Nhưng dù không cần phải trở nên Kitô hữu hay đi tu để nắm bắt được các nguyên tắc của quyển sách này, người ta vẫn phải mở mình ra với một nghịch lý của tinh thần lãnh đạo vĩ đại: đó là tận sâu xa, tinh thần lãnh đạo có tính chất tâm linh.

Đúng vậy, dù bạn đang điều hành một Dòng tu, hay một hãng sản xuất, là người Công giáo sốt sắng hay một nhà nhân văn thế tục, thì tinh thần lãnh đạo luôn là mang tính tâm linh. Cách nhìn này sẽ thổi hồn vào các tư tưởng và thói quen trong cuộc đời của Giáo hoàng Phanxicô, sẽ được trình bày trong các trang sau.

Một trong những nhà giám đốc của hãng J.P. Morgan chúng tôi thường hay nói: “Các tài sản quan trọng nhất của chúng ta tuồng ra cửa mỗi buổi chiều.” Và thế đó. Tòa nhà bạn đang làm việc, dù có giá trị thế nào đi chăng nữa, chắc chắn nó sẽ chẳng còn giá trị gì nếu không có những con người đến rồi về mỗi ngày, nhận thức rằng họ đang làm việc, tận tụy cho thành công của công ty, đầy ý thức và tận tâm, nâng đỡ các đồng nghiệp, đưa ra những quyết định khôn ngoan, chân thành chăm lo cho các bệnh nhân, học sinh, hay khách hàng, và thể hiện hàng trăm thái độ khác nhau để đem lại thành công vốn không dễ gì đạt được. Thiên Chúa biết rằng, chúng ta có thể thấy được những hành vi đó. Nhưng chúng ta không thể chạm đến hay đánh giá chúng được, bởi những hành vi thái độ đó không nằm trong bảng chiết tính tài sản. Có thể nói rằng, chúng mang tính tâm linh.

Các lãnh đạo vĩ đại hiểu điều này. Chính bản thân họ cũng thực hiện các hành vi này, và gây hứng khởi cho những người khác. Họ phiền lòng trước sự chán ghét ngày càng tăng trong xã hội đối với những người nắm giữ thẩm quyền và quyền lực lãnh đạo. Các lãnh đạo mới này muốn dùng sức mạnh trong cương vị lãnh đạo của mình để hướng xã hội và tổ chức của mình theo một con đường khác biệt và tốt đẹp hơn. Đó là nội dung của quyển sách này, nói về lòng tận tâm cá nhân có thể hướng dẫn và hứng khởi cho tinh thần lãnh đạo mới.